Posted in Գրականություն 9

Կոնֆուցիոս: Զրույցներ և ասույթներ

Կոնֆուցիոսն ասում է.

  • Երիտասարդները պետք է տանը հարգեն ծնողներին, իսկ դրսում՝ տարեցներին, իրենց գործին մոտենան լրջորեն և ազնվորեն, անսահմանորեն սիրեն ժողովրդին և շփվեն մարդասեր մարդկանց հետ: Եթե այս ամենն իրագործելուց հետո դեռ կկարողանան այլ բանով զբաղվել, այդ ժամանակ կարող են նաև գրքեր կարդալ:
  • Վեհ բաների մասին կարելի է խոսել նրանց հետ, ովքեր միջինից բարձր են, ովքեր ցածր են միջինից, չի կարելի խոսել վեհ բաներից:
  • Եթե մարդն իրեն արժանապատիվ չի պահում, նա չի կարող հեղինակություն ունենալ: Եվ եթե նույնիսկ նա սովորում է, նրա գիտելիքները պիտանի չեն: Ձգտիր լինել նվիրված և անկեղծ, մի ունեցիր այնպիսի ընկերներ, ովքեր զիջում են քեզ իրենց բարոյական արժեքներով, եթե սխալվել ես, մի վախեցիր ուղղել:
  • Եթե Մարդը չափավոր է ուտելիքի հարցում, չի ձգտում բնակարանային հարմարավետության, զուսպ է խոսքում, ուշիմ է իր գործում, կատարելագործվելու  համար շփվում է այնպիսի մարդկանց հետ, ովքեր կրողն են ազնիվ սկզբունքների, նրա մասին կարելի է ասել, որ նա սիրում է սովորել:
  • Մի անհանգստացիր, որ մարդիկ քեզ չեն ճանաչում, անհանգստացիր, որ դու մարդկանց չես ճանաչում:
  • Տասնհինգ տարեկանում ես մտածում էի միայն  ուսման մասին, երեսուն տարեկանում ես ձեռք բերեցի ինքնուրույնություն, քառասուն տարեկանում ես ազատվեցի կասկածներից, հիսուն տարեկանում ես ընկալեցի երկնայինի կամքը, վաթսուն տարեկանում ես սովորեցի տարբերել ճշմարիտը ոչ ճշմարտից, յոթանասուն տարեկանում ես սկսեցի հետևել սրտիս ցանկություններին և չխախտեցի ծիսակարգը:
  • Ես ամբողջ օրը զրուցեցի Խուէի  հետ, և նա հիմարի պես ոչնչով ինձ չհակաճառեց: Երբ նա գնաց, ես մտածում էի նրա մասին և եկա այն եզրակացության, որ նա ամենևին էլ հիմար չէ:
  • Յու, ես քեզ կսովորեցնեմ ճիշտ հարաբերվել գիտելիքի հետ: Եթե ինչ-որ բան գիտես, համարիր, որ գիտես, եթե ինչ-որ բան չգիտես, համարիր, որ չգիտես: Սա է գիտելիքի հետ հարաբերման ճիշտ կերպը:
  • Հնում զգույշ էին խոսում, որովհետև վախենում էին, որ չեն կարողանա կատարել ասածը:
  • Իսկական Մարդը օգնում է մարդկանց գեղեցիկ գործեր անել և չի մղում նրան վատ գործել անելուն: Վատ մարդը անում է ճիշտ հակառակը:
  • Իսկական մարդիկ հաշտ են ապրում մյուս մարդկանց հետ, բայց չեն քայլում նրանց ետևից, իսկ Փոքր մարդիկ հետևում են մյուսներին, բայց նրանց հետ հաշտ չեն ապրում:
  • Հնում սովորում էին, որպեսզի կատարյալ լինեն, հիմա սովորում են, որպեսզի հայտնի դառնան:
  • Բարձրագոչ խոսքերը վնասում են բարոյականությանը: Եթե ցանկություն չունես փոքր գործերով զբաղվելու, դա կվնասի մեծ գաղափարներին:
  • Մարդը ինքը կարող է  ճանապարհը Մեծ դարձնել, բայց ճանապարհը չի կարող մարդուն Մեծ դարձնել:
  • Իսկական Մարդու մասին չի կարելի մանրուքներով դատել, նրան կարելի է վստահել մեծ գործեր, իսկ մարդուկին չի կարելի վստահել մեծ գործեր, բայց նրա մասին կարելի է դատողություններ անել հիմնվելով մանրուքների վրա:
  • Դաստիարակության գործում չի կարելի տարբերություն դնել մարդկանց մեջ:
  • Դժվար է ամբողջ օրը միայն ուտել և ոչ մի բանի մասին չմտածել: Չէ՞ որ կան մոլի խաղերով և շախմատով զբաղվող մարդիկ: Եվ արդյո՞ք այդպիսի մարդկանց իմաստուն կհամարես:

Կոնֆուցիոսի մտքերի վերլուծություն

Վեհ բաների մասին կարելի է խոսել նրանց հետովքեր միջինից բարձր ենովքեր ցածր են միջինիցչի կարելի խոսել վեհ բաներից :

Այստեղ մարդուն չափում են իրենց գիտելիքներով, մտածելակերպով և մակարդակով։ Եթե մարդ ունի ցածր մակարդակ և ամեն լուրջ թեմա նա կարող է ծաղրի առարկա դարձնել, ապա պետք չէ նրա հետ խոսել։ Պետք է խոսել այնպիսի մարդկանց հետ, ովքեր կվերաբեվեն զրույցին այնպես, ինչպս դու ենթադրում ես, օրինակ դու նրանից խորհուրդ կհարցնես, որովհետև նեղ իրավիճակում ես, եթե նա լինի վեհ մարդ, ապա նա կմտածի և համապատասխան խորհուրդ կտա, իսկ եթե լինի միջինից ցածր մարդ, ապա նա միգուցե ծաղրի նրա համար, որ նա իքնուրույն չի կարողանում որոշում կայացնել։

Դաստիարակության գործում չի կարելի տարբերություն դնել մարդկանց մեջ:

Այս միտքը շատ ճիշտ է արտահայտված, որովհետև կա մարդկանց մի մաս, ովքեր մտածում են, որ միայն երեխաներին պետք է դաստիրակել, մտածում են, որ բոլոր չափահասներն արդեն դասիրակված են, սակայն շատ ու շատ չափահասներ չունեն այն դաստիրակությունը, որն ունի օրինակ տաս տարեկան երեխան։ Այսպիսով դաստիրակվելու համար որևէ տարիք չկա, բոլորը մինչև կյանքի վերջ պետք է դասիարակվեն։

Հնում սովորում էինորպեսզի կատարյալ լինենհիմա սովորում ենորպեսզի հայտնի դառնան:

Հնում, երբ դեռ չկար համացանցը, իսկ հեռուստատեսությունը նոր էր լույս տեսնում, մարդիկ չէին մտածում հայտնի կամ ճանաչված լինելու մասին, այն ժամանակ մարդիկ փորձում էին պարզապես կատարյալ լինեին իրենց շրջապատում, որպիսի բոլորը ցանկանակ նրանց հետ շփվել։ Այժմ, երբ աշխարհում կան բազմաթիվ ճանաչված մարդիկ, բոլորը ցանկանում են նմանվել նրանց և ունենան մեծ լսրան։

Իսկական մարդիկ հաշտ են ապրում մյուս մարդկանց հետբայց չեն քայլում նրանց ետևիցիսկ Փոքր մարդիկ հետևում են մյուսներինբայց նրանց հետ հաշտ չեն ապրում:

Մարդիկ, ովքեր արդեն գտել են իրենց և իրենց եսը, ուրիշներից կախվածություն չունեն շփվում են ազատ, որովհետև գիտեն, որ իրենք գիտեն այն ինչ պետք է և երբեք գլուխները չեն կախի նրանց հետ շբվելուց։ Իսկ մարդիկ ովքեր փոքր են, դե իհարկե այստեղ փոքր բառը փոխաբերական իմաստով է գործածվում, այն նշանակում է, որ մարդիկ դեռ չեն գտել իրենց սեփական եսը, չեն կողմնորոշվել իրենց նախասիրություններում, միշտ քայլում են արդեն «մեծ» մարդկանց հետևից, որպիսի նրանցից բան սովորեն և կարողանան առաջ գնալ։ Բայց նրանք հեշտ չեն ապրում «մեծ» մարդկանց հետ, որովհետև կամ ամաչում են, կամ մտածում, որ իրենց գիտելիքները այնքան շատ չեն և դա կարող է ամաչելու առիթ տալ։

Ես ամբողջ օրը զրուցեցի Խուէի  հետև նա հիմարի պես ոչնչով ինձ չհակաճառեցԵրբ նա գնացես մտածում էի նրա մասին և եկա այն եզրակացությանոր նա ամենևին էլ հիմար չէ:

Այն մարդիկ, ովքեր գիտեն լսել և չհակաճառել նրանք ամենևին  էլ հիմար չեն, որովհետև նրանք համաձայնվում են իրենց զրուցակցի հետ և նրանց կարծիքը հաշվի են առնում, ինչքան էլ իրենց կարծիքը տարբերվի նրանք լռում են, դա հագանքի նշան է։

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s