13 марта исполнилось 123 года со дня рождения великого армянского поэта, прозаика, переводчика, классика армянской литературы Егише Чаренца.
Письменно сделай задания:
Настоящая фамилия поэта- Согомонян. А откуда взялся псевдоним- Чаренц?
Есть несколько версий возникновения этого псевдонима. Сам Егише как-то рассказывал Магари, что в Карс приехал врач с фамилией Чаренц и надпись на его вывеске “Чанец” он и взял себе литературным именем. Юношеские друзья Чаренца дают и другие объяснения. Карине Котанджян говорит, что Егише в детстве был очень непослушным ребенком, отсюда и Чаренц.
Дополни/допиши названия наиболее известных поэм Чаренца – «Синеглазая …..», «…… легенда», «Неистовые ….», «Страна …..»․
«Есть люди, которые живут недолго, поскольку за короткое время успевают растратить свою жизненную энергию, растрачивают и дарят миру», – сказано о Чаренце.
А как думаешь ты? Действительно ли можно сказать такие слова о поэте? Ответ подтверди. У тебя должно получиться красивое сочинение.
Поэты пишут все свои эмоции, мысли на одном листе бумаги. Но позже слова, написанные на этой простой бумаге, становятся гимнами людей. Как Чаренц и многие другие писатели и музыканты. Им дается очень короткая жизнь, но они могут оказать незабываемое влияние на людей в этот короткий период времени.
Թթվածին (լատ.՝ Oxygenium), պարբերական համակարգի 2-րդ պարբերության, 6-րդ խմբի քիմիական տարր, կարգահամարը՝ 8, ատոմական զանգվածը՝ 15,9994։ Ատոմի էլեկտրոնային թաղանթների կառուցվածքը 1s22s22p4 է։ Սովորական պայմաններում (0 °C, 760 մմ սնդիկի սյուն) թթվածինը անգույն, անհոտ և անհամ գազ է։
Թթվածինը ամենատարածված քիմիական տարրն է Երկրի վրա։ Կապված թթվածինը կազմում է Երկրի ջրային շերտի զանգվածի 6/7 մասը (85,82 % ըստ զանգվածի), մթնոլորտում, որտեղ նա գտնվում է ազատ վիճակում, պարունակությամբ երկրորդն է (23,15 % ըստ զանգվածի) ազոտից հետո։ Փոփոխությունը օդում 0,1 % -ից չի անցնում։ Մթնոլորտում թթվածնի կորուստը օքսիդացման, այրման, նեխման և շնչառության պատճառով լրացվում է ֆոտոսինթեզով։ Թթվածինը առաջին տեղն է առաջացրած միներալների թվով (1364), որոնց մեջ թթվածնի պարունակությամբ գերակշռում են սիլիկատները, քվարցը, երկաթիօքսիդները, կարբոնատները և սուլֆատները։
Թթվածինը մտնում է բոլոր այն նյութերի բադադրության մեջ, որոնցից կազմված են կենդանի օրգանիզմները, օրինակ, մարդու օրգանիզմը պարունակում է մոտավորապես 65 % թթվածին։ Ունի երեք կայուն իզոտոպ՝ Օ16 (99,75 %), Օ17 (0,037 %) և Օ18(0,204 %)։ Արհեստականորեն ստացվել են 14, 15 և 19 զանգվածի թվերով ռադիոակտիվ իզոտոպներ։ Թթվածնի բոլոր իզոտոպների միջուկները կազմված են 8 պրոտոնից և համապատասխանաբար 6, 7, 8, 9, 10 և 11 նեյտրոնից, իսկ էլեկտրոնային թաղանթը՝ երկու ներքին և վեց արտաքին էլեկտրոններից։
Նախկինում թթվածնի ատոմին միացություններում վերագրվում էր բացասական 2 լիցք։ Սակայն, ինչպես ցույց տվեցին փորձնական տվյալները, Օ−2 իոն գոյություն չունի ոչ ազատ վիճակում, ոչ էլ միացություններում և թթվածնի բացասական էֆեկտիվ լիցքը չի անցնում մեկից։
Առաջին անգամ միմյանցից անկախ թթվածինը ստացել են շվեդ, գիտնական Շեելեն (1769–1970 թվականին՝ մագնեզիումի նիտրատի, թորակների ջերմային քայքայումից) և անգլիացի գիտնական Պրիստելին (1774 թվականին՝ սնդիկի օքսիդի և սուսրի տաքացումից).
Թթվածինը Երկրի կեղևի ամենատարածված էլեմենտն է։ Ազատ վիճակում գտնվում է մթնոլորտային օդում, կապված ձևով մտնում է ջրի, միներալների, լեռնային ապարների, և բոլոր այն բույսերի, որոնցից կազմված են բուսական և կենդանական օրգանիզմները։Երկիր մոլորակի օդային մթնոլորտը կազմված է հիմնականում երկու գազից՝ թթվածնից (O2) և ազոտից (N2)։ Օդի բաղադրությունում թթվածնի ծավալային բաժինը 20,93 % է, իսկ զանգվածայինը՝ 23,15 %։ Սակայն թթվածնի հիմնական զանգվածը մեր մոլորակում պարունակվում է տարբեր միացությունների (բարդ նյութերի) բաղադրությունում։ Երկրագնդի ջրապաշարներում թթվածնի զանգվածային բաժինը 85,82 % է, ավազում՝ 53 %, կավերում, լեռնային ապարներում ու հանքերում՝ մոտավորապես 56 %։ Բոլոր կենդանի օրգանիզմներում պարունակվող նյութերի (ճարպ, շաքար, սպիտակուց և այլն) բաղադրությունում առկա հիմնական տարրերից մեկը թթվածինն է։ Օրինակ՝ մարդու օրգանիզմում թթվածնի զանգվածային բաժինը 65 % է (իսկ ըստ ատոմների՝ 26 %)։
Օդում թթվածնի ծախսը հիմնականում պայմանավորված է նյութերի օքսիդացմամբ, այրմամբ, օրգանական նյութերի նեխմամբ ու կենդանի օրգանիզմների շնչառությամբ։ Սակայն ծախսված թթվածինը վերականգնվում է լուսասինթեզի միջոցով, որը հիմնականում կատարվում է բույսերում։ Կանաչ բույսերում արևի լուսային էներգիան խթանում է ածխաթթու գազի (CO2) և ջրի (H2O) մոլեկուլների միջև քիմիական փոխազդեցություն, որի հետևանքով ածխաթթու գազի ծավալին հավասար թթվածին է անջատվում։ Այդ գործընթացում նաև մի շարք օրգանական միացություններ են առաջանում։ Թթվածինը բնության մեջ յուրօրինակ շրջապտույտ է կատարում։
Թթվածնի փոխազդեցությունը ոչ մետաղների հետ
1. Փոխազդեցություն ծծմբի հետԼաբորատորիայում ծծմբի ռեակցիան թթվածնի հետ իրականացվում է քարշիչ պահարանում՝ոլոռի հատիկի չափ ծծումբը գդալիկի մեջ տեղադրելով և տաքացնելով: Սկզբում այն հալչում է, ապա այրվում՝ հազիվ նկատելի բաց կապույտ բոցով: Եթե գդալիկով ծծումբը իջեցնենք թթվածին պարունակող անոթի մեջ, ծծումբը կայրվի ավելի վառ բոցով:
S+O2→t°SO2+Q2.Փոխազդեցություն ածխածնի հետԳդալիկի մեջ շիկացվում է ածխի կտորը ( այն չի այրվում, միայն առկայծում է) և իջեցվում թթվածնով անոթի մեջ: Ածուխը ավելի է շիկանում և արագ այրվում՝ անջատելով ջերմություն:
C+O2=t°CO2+QԹթվածնի պակասի դեպքում առաջանում է շմոլ գազ՝2C+O2=t°2CO3.Փոխազդեցություն ֆոսֆորի հետԵրկաթե գդալիկի մեջ կարմիր ֆոսֆորը լցվում, տաքացվում և իջեցվում է թթվածնով անոթի մեջ: Այն այրվում է պայծառ բոցով՝ առաջացնելով սպիտակ ծուխ:
4P+5O2=t°2P2O5+QԹթվածնի փոխազդեցությունը մետաղների հետ
1 .Փոխազդեցություն մագնեզիումի հետՊինցետի ծայրով մագնեզիումի ժապավենը պահվում է օդում՝ մոտեցնելով այրվող մարխը, մագնեզիումը այրվում է, հեռացվում է մարխը, որի ընթացքում այն շարունակում է այրվել օդում կուրացնող բոցով:
2Mg+O2=t°2MgO2.Փոխազդեցություն պղնձի հետՇիկացնելով պղնձե լարը թթվածնի միջավայրում կամ օդում՝ այն օքսիդանում է, բայց լույս կամ ջերմություն չի անջատվում:
2Cu+O2=2CuOԹթվածնի փոխազդեցությունը բարդ նյութերի հետ1.Փոխազդեցություն մեթանի հետԲնական գազի հիմնական բաղադրամասի՝ մեթանի, այրման ռեակցիան է՝CH4+2O2=CO2+2H2O2.Փոխազդեցություն օքսիդների հետԿատալիզատորի ներկայությամբ ծծմբի (IV) օքսիդը փոխազդում է թթվածնի հետ՝ առաջացնելով ծծմբի (VI) օքսիդ՝2SO2+O2=t,V2O52SO3Ինչպես տեսնում ենք, թթվածնի հետ պարզ և բարդ նյութերի փոխազդեցության արգասիքները կազմված են երկու տարրերից՝ թթվածնից և այլ տարրից:
Ֆիզիկական
Թթվածինը սովորական պայմաններում անգույն, անհոտ, անհամ գազ է:
Ջրում քիչ է լուծվում, սովորական պայմաններում մեկ լիտր ջրում 30 մլ թթվածին է լուծվում ( 100 ծավալ ջրում՝ 3 ծավալ թթվածին): Ջերմաստիճանը իջեցնելիս լուծելիությունը մեծանում է: Օրինակ՝ 100 ծավալ սառցաջրում (0°C) 5 ծավալ թթվածին է լուծվում:
Բարև այսօր ես կխոսեմ իմ ամենասիրելի շան մասին🐾 ։ Benji-ին 9 ամսական տղա է: նրա ցեղը beagle-է ։The Beagle- ը փոքր և միջին չափի շների տեսակ է: Դա Հանգիստ է, և այն ունի կարճ ոտքեր և երկար, փափուկ ականջներ: Beagle-ները հիմնականում մշակված է որպես ,որսորդական շներ: Չնայած նրա տեսակի շները գոյություն ունեն ավելի քան 2000 տարի, ժամանակակից տեսակը Մեծ Բրիտանիայից ։ beagle- ն առավել հայտնի է նապաստակների որսով, չնայած որ ցեղատեսակն օգտագործվել է նաև կենդանիներին որսալու համար նույնքան բազմազան, որքան շնագայլերն ու վայրի խոզերը: Չնայած որոշ beagles դեռ օգտագործվում են անհատապես կամ տուփերի որսի համար, այսօր նրանց մեծ մասը սիրելի տնային կենդանիներ են: Այս քանը նրա ցեղատեսակի մասին։ Հիմա կասեմ թե, ես ինչ եմ անում նրա համար։ Ամեն արավոտ նրան ջուր և կեր եմ տալիս հետո ել հանում եմ նրան տուրս ման տալու համար։ման տալուց հետո նրան ազատ ենք թողնում որ տանով մեկ քայլի և ։ հետո նրա հետ նրա խաղաղալիքներով խաղալուց հէտո նրան կապում ենք։ հետո հետ արցակում նրա քնելուց արաչ նրան տանում եմ դուրս։ Benji-ին լողացնում եմ ամիսը 1-3 անգամ։ նրան սանրում եմ շաբաթը 1-2 անգամ։
Մանկության կայարանում տեղ զբաղեցնելով Կյանքի գնացքում՝ մի՛ փորձեք անպայման տեղ գրավել պատուհանի մոտ: Տպավորությունը խիստ մակերեսային կլինի: Եվ բոլորովին կարևոր չէ, թե որն է ձեր վագոնը, չնայած ոմանք գրեթե ողբերգություն են համարում, եթե փափուկ վագոնով չեն գնում: Ի վերջո տոմս – ծննդյան վկայական ունեցողի համար տեղն ապահովված է… Կարևորն այլ բան է. որպեսզի բազմաթիվ կայարաններում՝ Պատանեկություն, Հասունություն, Ստեղծագործություն, Անհաջողություն ու գուցե, Երջանկություն և շատ ուրիշ՝ ուրախ, բայց, ցավոք, կարճ կայարաններում բոլորն անեն ամեն հնարավորը, որ հետո, երբ գա ձեր ժամանակը, հրաժեշտ տաք խաղաղ կիսակայարաններում…
Ինչու՞ Կյանքի գնացքում պատուհանից նայել խորհուրդ չի տալիս, ինչի՞ տպավորությունը մակերեսային կլինի:
Իմ կարծիքով այս խոսքերով Լեոնիդ Ենգիբարյանն ուզում է ասել, որ ոչ միշտ է կյանքում ամեն ինչ այնպես լինում, ինչպես որ մենք ենք ուզում։ Մենք պետք է հասկանաք, որ շատ դեպքորում կարող ենք հայտնվել վատ դրության մեջ և դա նորմալ է։ Օրինակ՝ կան մարդիկ, ովքեր կարծում են, որ կյանքում ամեն ինչ շատ լավ է, սակայն երբ նրանք հայտնվեն վատ դրության մեջ չեն կարողնա դիմադրել, որովհետև նրանք սովոր էին միայն լավին։
Փափուկ վագոն ասելով՝ ի՞նչ ի նկատի ունի հեղինակը, և իսկապե՞ս կարևոր չէ, թե ինչ վագոնով ես գնում:
Փափուկ վագոնը դա փողն է, հարստությունը և նյութականը, որոնք մարդիկ ուզում են ունենալ։ Ներկայումս բավական մեծ տեղ ունի մարդկանց մեջ, թե ինչ վագոնում ես նստած։ Հիմնականում դրանից է կախված քո հանդեպ հարգանքը։ Բայց խելացի մարդիկ դրան կրևորություն չեն տալիս, քանի որ նրանք իրենց ջարդված վագոնը կարող են սարքել ու ավելի շքեղ դարձնել։
Մարդը ծնվեց — ձեռք բերեց Կյանքի գնացք նստելու տոմս, տեղն ապահովված է. հիմա ի՞նչն է կարևորը:
Տեղը երբ արդեն ապահովված է դու պետք է սկսես մտածել քո ապագայի մասին։ Բայց ամենակարևորը պետք է խելամիտ անես ամեն քայլդ , որովհետև մենք չգիտենք թե ինչ կարող է լինել սխալ քայլի բատճարով։
Ձնծաղիկը
Այսօր ես հավաքում եմ դեղին, նարնջագույն, կարմրավուն տերևները աշնանային անտառում: Հրաշք ոսկին իմ ձեռքերի մեջ է ու իմ շուրջը: Իսկ ես մտածում եմ այն մասին, որ շուտով երկար ու խստաշունչ ձմեռ է գալու: Եվ որքա՜ն ուժ ու հավատ է հարկավոր փոքրի՜կ ձնծաղկին, երբ նա լույս աշխարհ գա գարնանը՝ ամայի ու մերկացած անտառում: Որքա՜ն ուժ ու հավատ է պետք է որ լինի նրա փոքրիկ թերթիկների մեջ, որպեսզի դրանք չդողան և կարողանան ամեն ինչ սկսել նորից արդեն ո՜րերորդ անգամ: Բարեկամս, եղիր Ձնծաղիկի պես, ես գիտեմ, որ քեզ համար հիմա շատ դժվար է… Բարեկամս, եղիր Ձնծաղիկի պես, ես գիտեմ, դու հիմա բոլորովին միայնակ ես…Բարեկամս, ես հավատում եմ քեզ, ինչպես Ձնծաղիկին, քանի դեռ ողջ է քո մեջ թեկուզ և մի թերթիկ, թեկուզ մեկ թերթիկ, եղիր Ձնծաղիկի պես…
Ձնծաղիկի պես ․․․ Արդեն որերորդ անգամ … (Ձնծաղիկի խոհերից) — ստեղծագործական աշխատանք։
Ձնածաղիկի պես նուրբ հոգի պետք է ունենաս, բայց թաքցնես բոլորից, որ չոտնահարեն։ Արդեն քանի անգամ են առանց նկատելու իրենց ցեխոտ ոտքերը սրբել քո մաքուր հոգու վրա։ Պետք է ձնծաղիկի պես ուժեղ լինես։ Նա անտեսելով ցուրտն ու ձյունը դուրս է գալիս գետնից ու դիմանում սառնությանը։ Ինչքան էլ տարօրինակ է, ձնծաղիկը ամենալավ մարդու օրինակն է։ Այն նուրբ ու քնքուշ է, բայց ունի ուժեղ կամք փորձություններին դիմադրելու համար։ Ձնծաղիկի պես կամքի ուժ ունեցող մարդիկ կհասնեն այն ամենին ինչին ուզում են։ Մենք բոլորս պետք է նման լինենք ձնծաղիկին։
Սովորականն ամենաանսովորն է
Գարնանը գետակը դուրս պրծավ լեռների արանքից ու քչքչալով վազեց ներքև:
-Ես ամենա-ամենան եմ,- ասում էր գետակը, թեկուզ չէր հասկանում թե դա որն է:
Գետակը շատ երիտասարդ էր և կարող էր սիրված լինել, նույնիսկ ամենից շատ… Նրա առջև անտառն էր, հետո դաշտը, հետո էլի անտառ և էլի դաշտ և էլի լիքը-լիքը զարմանալի, գեղեցիկ ու նաև դժվար բաներ այն մեծ աշխարհում, որում այդքան ուրախ թռվռում էր գետակը…
Իսկ որպեսզի ճանապարհին գետակը դիմանա և կարողանա հասնել կապույտ հիասքանչ լճին, նա պետք է անցնի երաշտի ու տարափի միջով, հագեցնի մարդկանց ու կենդանիների ծարավը, պտտեցնի ջրաղացի անիվը, համարձակ ջրվեժի տեսքով ներքև թափվի, միանա իր պես գետակներին ու ընթանա դեպի Ծո՜վը…
-Ոչ,- սակայն մտածեց Գետակը,- ես ամենաանկրկնելին եմ:
Եվ թեքվեց դեպի Մեծ գետը ու անմիջապես խառնվեց նրան ու նրա հետ միասին լողաց դեպի Ծո՜վը…
Իսկ Մեծ ու մեծահոգի գետը ընդունեց նրան ու անգամ չնկատեց էլ…
Գետը իր հետ տարավ նավեր, լույս տվեց մարդկանց ու էլի լիքը-լիքը հոգսեր հոգաց…Այդպես անցան գարունը, ամառը ու վրա հասավ սեպտեմբերը և Մեծ գետը հասավ Ծովին: Այդ պահին գետակը մի կողմ ցատկեց ու զրնգաց.
-Ես ամենաանկրկնելին եմ, ես հասա Ծովի՜ն:
Բայց հանկարծ տեսավ, որ Մեծ գետի մեջ իր պես տասնյակ անկրկնելիներ էին թաքնվել… Իսկ բոլոր պարգևներն ու պատիվները Մեծ գետին բաժին հասան, որը սովորական ու օգտակար գործեր էր անում Երկրի համար…Սովորական…
Եվ ընդհանրապես, սովորականը միշտ էլ անսովոր է…
Սովորական արարքներ ․․․ (ստեղծագործական աշխատանք)։
Մարդիկ չեն մտածում բնության մասին ։ Օրինակ՝ երբ մարդկանց ձեռքը լինում է թուղբ կամ ել բլասմաս է շիշ նրան ման չեն գալիս , որ աղբամանում քցեն նրանք քցում են բնությն մեջ։ Չեն մտածում , թե նրանք աղտոտում են մեր բնությունը ։ Ճիշտա մտածում են հա ինչ մեկա բնությունա բայց վերչում մընք ենք տուժելու։
Միկրոֆոնը
— Մարդն առանց ինձ ոչինչ է,— մտածում էր միկրոֆոնը:— Ոչ ոք առանց ինձ յոլա գնալ չի կարող` ոչ երգիչը, ոչ մեկնաբանը, ոչ տիեզերագնացը: Ես եմ, որ նրանց ձայները սփռում եմ երկրագնդով մեկ, իմ առաջ է, որ բոլորը հուզվում ու դողում են: Այդ օրվանից էր, որ մարդն սկսեց երբեմն-երբեմն անջատել միկրոֆոնը: Միկրոֆոնը համեստացավ, հասկանալով, որ մարդը կարող է ապրել նաև առանց իրեն: Ավելին, հասկացավ, որ ամենակարևոր բաները մարդիկ իրար ասում են առանց միկրոֆոնի: Ի՞նչ են ասում: Օրինակ, ես սիրում եմ քեզ:
Միկրոֆոնո՞վ, թե առանց միկրոֆոնի (քննարկում):
Միկրաֆոնը մի առակա է , որը մարդիկ օգտագործում են ուշատրություն գրավելու համար ։ Այս նովելը. ասում է , որ ն ամեն ինչ հայտարարելը պետք չի։ Թող մնա քո կամել այդ մարդկանգ մեջ որը ասել ես։
Տերևները
Մարդկային կյանքի դյուրաբեկ ճյուղերին նախշազարդ կանաչ տերևիկներ կան: Բարու տերևներ, որոնք ամենաշատն են, քնքուշ տերևներ սիրո և տերևներ վախի, որոնք սովորաբար աճում են ինչ-որ տեղ, ներքևում. նրանք քիչ են: Տերևներ հավատարմության, գուցեև ոչ ամենագեղեցիկները, բայց թերևս ամենաանհրաժեշտները: Կան յուրահատուկ տերևներ՝ ոչ մի հերբարիումում չնկարագրված: Նրանք հանդիպում են հազվադեպ, և նրանց առանձնահատուկ պետք է պահպանել: Քամուց օրորվում են կենսունակ ճկուն ճյուղերը, բայց վաղ թե ուշ գալիս է աշունը, և ժամանակից դեղնած տերևները թափվում են: Եվ շատ կարևոր է, որ գորգի նախշը, որ կփռեն գետնին, լինի մաքուր, պայծառ և զրնգուն: Դա շատ կարևոր է եկող գարնան համար:
Ինչ սովորեցիր նովելից:
Նովելը ասում է , որ մենք բոլորս ունենք տարբեր բնավորության գծեր։ Նովելը բացատրում էր, որ մեր բնավորության գծերը կարող է լինել թերություններով և առավելություններով։
Պատմիր քո ճյուղերի տերևների մասին (տեսանյութի դեպքում՝ 10 միավոր):
Ես չեմ կարող բացատրել իմ կյանքը։ Ինձ թվում է , որ իմ ծառը ունի շատ տերևներ , որովհետև մարդը արանգ բնավորության ոչ մի բան է ։
В цирке люди делают сложнейшие трюки. Они летают под куполом, жонглируют десятком предметов и еще стоят на руках, и этому, я утверждаю, особенно трудно и сложно научиться. И сложно это не только потому, что по ночам у вас будут болеть плечи от бесконечных тренировок, распухать кисти рук и наливаться кровью глаза… Все это, конечно, тяжело, и все-таки это рано или поздно забывается. Вот только одно никогда не забывается, это когда ты стоишь на двух руках, медленно отрываешь одну руку от пола и понимаешь, что у тебя на ладони лежит земной шар.
Գնդակը ձեռքերում
Կրկեսում մարդիկ անում են ամենադժվար հնարքները:
Նրանք թռչում են գմբեթի տակ, հավաքում են տասնյակ առարկաներ և դեռ կանգնած են նրանց ձեռքին, և դա, հաստատում եմ, հատկապես դժվար և դժվար է սովորել:
Եվ դժվար է ոչ միայն այն պատճառով, որ գիշերը ձեր ուսերը կվնասեն անվերջ մարզումից, այտուցված ձեռքերից և արյունոտ աչքերից ...
Այս ամենը, իհարկե, դժվար է, և այն շուտով մոռացվում է: Միայն մեկ բան երբեք չի մոռացվում, երբ կանգնում ես երկու ձեռքի վրա, դանդաղորեն մի ձեռքը պոկում հատակից և հասկանում, որ երկրագունդը քո ափի մեջ է:Տեսանյութեր դարձնել Լեոնիդ Ենգիբարյանի նովելները
• Բարձր գնահատական ստանալու դեպքում կարժանանամ ծնողներիս գովասանքին:
• Եթե շուտ հասնեին, կկանխվեր այդ անասելի ողբերգությունը:
• Ջերմուկ կարող ենք մեկնել տնօրենից թույլտվություն վերցնելու պայմանով:
• Նման դեպքում միշտ հարցը վճռվում է հօգուտ մեծամասնության:
• Վերջին խոսքը տրվեց նրան ճշմարտությունն ասելու պայմանով:
Կետերի փոխարեն գրի՛ր պայմանի պարագաներ: Ավելացրածպարագաները դարձրու երկրորդական նախադասություն:
• Ջրհորից սառը ջուր կհանենք :
• Նա փրկեց փոքրիկին
• Թոռան գալը տատին կուրախացնի կատակներ անելով:
• Ես կհանդիպեմ նրան ճշմարտություւնն իմանալու պայմանով։
• Նա հեռացավ ընկերոջը դիմավերելու :
Շարահյուսորեն վերլուծիր նախադասությունը:
• Արագածի կատարին արտասուքից լիճ է գոյանում, իսկ Մասիսի վրա մինչև օրս մարդու չի հաջողվում բարձրանալ:
լիճ-ենթակա. գոյանում է -ստորոգյալ. արտասուքից- կատարին-տեղի պարագա. Արագածի-հատկացուցիչ. Մասիսի վրա -տեղի պարագա. մարդու-ուղղիղ խնդիր. չի հաջողվում-ստորոգյալ. բարձրանալ-ստորոգյալ. մինչև օրս-ժխմանակի պարագա
Երկրորդական նախադասությունները դարձրո՛ւ դերբայականդարձվածներ:• Երբ Պեդրոն տխրում էր, մտնում էր իր տակառը:• Եթե ուղևորությունը կատարվի նավով ու գնացքով, մոտ երեսունօր պետք կլինի:• Երբ հերթական զոհերին են տանում հրեշի մոտ, նրանց միանումէ թագավորի տղան:• Որքան զարմացավ նա, երբ բոլոր կողմերից գյուղերովշրջապատված անտառում եղջերուներ տեսավ:• Միշտ հնարավոր չէր լինում գտնել կամ որսալ այն կենդանուն, որը մեզ հարկավոր էր:• Եթե կրկին անդրադառնանք ոչնչացված կենդանիներիցուցակին, կնկատենք առանձնապես տագնապալի միհանգամանք:
Կետադրի՛ր:
1. Երբ եկավ մեզ մոտ, պստլիկ քոթոթ էր որսկան շան չափ:
2. Պրոֆեսոր Պիկարի որդին՝ Ժան Պիկարը իջավ օվկիանոսի ամենախոր անդունդը ՝մարիանյան իջվածքը:
3. Իրար փարվելով, երկու զուլալ գետ հենց տաճարի ոտքերի ,տակ ձորի մեջ ավելի էին զուլալվում:
4. Նա մազերս քաշեց ծիծաղելով կրկին տեղ բռնեց գահավորակի վրա իմ առաջ:
5. Հորիզոնի տակ գունատ մշուշը որպես հսկայակաան պատանմեղմորեն իջնում և պարուրում էր հանգչող բնությունը:
Տալ «քաղաքացիական հասարակություն», «կուսակցություն», «ընդհանուր ընտրական համակարգ» հասկացությունների բացատրությունը:
Քաղաքացիական հասարակություն – Քաղաքացիական հասարակությունը տերմին է, որով բնորոշվում է հասարակության զարգացման որոշակի մակարդակ։ Համաքաղաքացիների միջև գոյություն ունեցող տնտեսական, մշակութային, իրավական և քաղաքական զարգացած փոխհարաբերություններով ժողովրդավարական հասարակություն է։ Այդ փոխհարաբերությունները, որպես կանոն, օրենքով պաշտպանված են պետական իշխանության մարմինների ուղղակի միջամտությունի։ Քաղաքացիական հասարակությունը բաց, պլյուրալիստականհասարակություն է։
Կուսակցություն – Որևէ դասակարգի կազմակերպվածության բարձրագույն ձևը հանդիսացող և նրա առավել ակտիվ մասը ներկայացնող քաղաքական կազմակերպություն, որը պաշտպանում է իր դասակարգի շահերը և ղեկավարում թշնամական դասակարգերի դեմ մղվող պայքարը:
Ընդհանուր ընտրական համակարգ – Առանձնացվում են ընտրական համակարգի մի քանի տեսակներ, որոնցից են՝
համամասնական կամ պրոպորցիոնալ,
մեծամասնական կամ մաժորիտար,
խառը ընտրական համակարգեր։
Համամասնական ընտրական համակարգերի պայմաններում ընտրությունները անց են կազվում կուսակցական ցուցակներով։ Այս դեպքում ընտրողները իրենց ձայնը տալիս են առանձին կուսակցությունների և ըստ այդ ձայների տոկոսային հարաբերակցության կուսակցությունները տեղ են զբաղեցնում խորհրդարանում։ Գործում է համամասնական ընտրական համակարգի 2 տարբերակ։ Առաջինի դեպքում կուսակցություններն իրենք են ձևավորում իրենց ընտրացուցակները ըստ հերթականության։ Երկրորդ դեպքում ընտրողները հնարավորություն են ունենում որոշելու համամասնական ցուցակի հերթականությունը։ Այս քվեարկությունը կոչվում է ռեյտինգային կամ վարկանշային քվեարկություն, որի օգնությամբ որոշվում է ցուցակի մեջ գտնվող մարդկանց հեղինակությունը։ Հաջորդ ընտրական համակարգը մեծամասնական կամ մաժորիտար ընտրական համակարգն է։ Այս համակարգն ունի 2 տեսակ՝
բացարձակ մեծամասնական,
հարաբերական մեծամասնական։
Համեմատել պահպանողականների և ազատականների հիմնական գաղափարները:
Պահպանողականությունը առաջացել է արդյունաբերական հասարակության առաջին շրջափուլում: Սկզբբնապես պահպանողականությունը համարյա նույնական էր հետադիմությանը: Պայքարում էր ինչպես հեղափոխական, այնպես էլ բարենորոգչական փոփոխությունների դեմ: Արդյունաբերական հասարակության երկրորդ շրջափուլում այն էապես փոխվեց: Հասարակության նորացման խնդրին մոտենում էր՝ ելնելով բանական չափանիշներից. պահպանելով դարերով կուտակված ազգային արժեքները, հասարակությունը վերակառուցել անընդհատ և աստիճանական բարենորոգումներով: Ազատականության գաղափարները սերտորեն առնչվում էր XVII-XVIII դդ. լայն տարածում գտած բնական իրավունքի տեսության հետ: Այն պահանջում էր հասարակական առաջադիմության հիմքում դնել մարդու, հասարակության և պետության շահերի համադրումը:
Հիմնավորեք կամ հերքեք, արդյոք համընդհանուր ընտրական համակարգը ժողովրդավարության պարտադիր պայման է:
Կարծում եմ համընդհանուր ընտրական համակարգը ժողովրդավարության պարտադիր պայման է, քանի որ ժողովուրդը չի կարող վարել երկիրը, եթե նա իրավունք չունի ընտրելու, թե ով ղեկավարի իր երկիրը: Կարծում եմ, որ դա ոչ թե պարտադիր այլ ամենակարևոր պայմանն է, առաջնային, որովհետև ամենակարևոր հարցերից է, թե ով է ղեկավարում երկիրը, իսկ, թե ով կղեկավարի դա պետք է ընտրի ժողովուրդը, եթե իհարկե երկրում ժողովրդավարություն է:
Գետերի հոսանքում (տեղի պարագա) ձուկն (ենթակա) ազատ երթևեկելու (ստորոգյալ) հնարավորություն չունի, քանի որ ամենուրեք սեփականատերերի կողմից (վերաբերության խնդիր) դրված են (ստորոգյալ) ջրմուղ սարքեր ու կայաններ (ենթակա) (պատճառի պարագա):
Ի՞նչ առանձնահատկություններ ունի Արևելյան Ասիա տարածաշրջանը:
Արևելյան Ասիան ամենաարագ զարգացող տարածաշրջանն է: Այստեղ մեծ է թե մարդկային, թե տնտեսական ներուժը: Արևելյան Ասիայի երկրներն Եվրոպական երկրներից ավելի ուշ են սկսել զարգանալ, բաւց կարճ ժամանակահատվածում դարձան տնտեսապես հզոր:
2. Ի՞նչ դեր ունի Արևելյան Ասիան համաշխարհային տնտեսությունում:
Տարածաշրջանն աշխարհում առաջատար է ածխի հանույթով, սև մետաղաձուլությամբ, մեքենաշինության որոշ արտադրատեսակների, տեքստիլ արդյունաբերության, հացահատիկի, ոչխարների և խոզերի գլխաքանակով, ձկնորսույթյամբ և այլն: Տնտեսական ներուժով այս տարածաշրջանն աշխարհի առաջատարներից է, իսկ զարգացման տեմպերով՝ ամենաարագ զարգացողը:
3. Որո՞նք են Արևելյան Ասիայի երկրների տնտեսության մասնագիտացված ճյուղերը:
Արևելյան ասիայի մասնագիտացված ճուղերն են արդյունաբերությունը,մեքենաշինությունը, սպասարկման ոլորտը և բուսաբուծությունը, որոշ չափով նաև գյուղատնտեսությունը:
4. Քարտեզի վրա նշել Արևելյան Ասիայի երկրները և այդ երկրների ափերը ողողող ջրային ավազանները: