Posted in Uncategorized

ՎԻԼՅԱՄ ՍԱՐՈՅԱՆ (Հինգ հասուն տանձեր)

Հինգ հասուն տանձեր

Վերլուծիր երեխայի հետևյալ դատողությունները.

  • … ցանկապատից այս կողմ աճող տանձերն իմն են, եթե, իհարկե, կարողանամ նրանց հասնել:

Ինչպես ասում են եթե սա իմ սահմանն էսա իմն է.

  • Միայն ուտելու համար չէ, որ ուզում էի, դա բարբարողություն պիտի լիներ:

Նա ուզում էր զգալ այդ հյութելի տանձի, թչ միայն համը այլ հենց նրան.

  • Սա գողություն չի… Արկածախնդրություն էր սա:

Նրա կարծիքով դա գողություն չե, նա մտածում է, որ դա նրան է, և ես համամիտ եմ, մարդ առանց աշխատանքի չի կարող ստանալ այն ինչ ուզում է, իսկ Վիլիամը սպասել, է, հետևել է այդ տանձերին և նա ունի ամբողջ պռավա դա վերցնել իրեն.

  • Վեց տարեկան հասակում դեպի տանձեր վազելը բազում դասական գեղեցիկ բաներ էր պարունակում:

Վեց տարեկան երեխաների մոտ շատ են առաջանում այդպիսի հետարքիր և դասական մտքեր, նրանք շատ են այդպիսիսները որոնում։

  • Կարծում էի, թե ավելի ողջամիտ պիտի լիներ, քանի որ երկար էր ապրել և ուսուցչուհի էր:

Նա ճիշտ է քանի որ, նրա ուսուցիչը նույնպես այդպիսի նման բան փոքր ժամանակ արած կլիներ, և դրա համար չի կարելի երեխայի վրա այդպես մեղք գցել, եթե դու նույնպես այդպես զվարճամիտ մանկություն ես ունեցել, ուրեմն մի վարվիր երեխայի հետ այդպես։

  • Ի վերջո, դա գողությու՞ն էր, թե՝ ոչ:

Ոչ, ես չեմ համարում այն գողություն։

Posted in Uncategorized

Նոյեմբերի 18-24 (Առաջադրանք 2)

Ֆիլմը դիտելուց հետո նոր տեղեկությունները շարադրիր  քսան նախադասության սահմաններում: «Վիեննայի կոնգրեսը»/տեսաֆիլմ/

Տեսաֆիլմը շատ հետաքրքիր և ուսուցողական էր: Շատ բաներ ինձ արդեն հայտնի էին:

1814-1815թթ. Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում Նապոլեոնին հաղթած պետությունների ղեկավարները հրավիրեցին վեհաժողով:Նպատակն էր, ոչ միայն հաշտություն կնքել պարտված Ֆրանսիայի հետ, այլև Եվրոպայում հաստատել կայուն ծաղաղություն: Վիեննայի վեհաժողովին մասնակցում էին 2 կայսր, 4 թագավոր, 2 թագաժառանգ և 215 իշխանական տների ղեկավարներ։ Այստեղ հավաքվել էր 450 դիվանագետ։ Այն հիմք հանդիսացավ ավարտելու եվրոպական տերությունների կոալիցիաների պատերազմները նապոլեոնյան Ֆրանսիայի դեմ։ Վիեննայի կոնգրեսին մասնակցել են եվրոպական բոլոր պետությունների,բացի Թուրքիայից. 216 ներկայացուցիչներ։ Կոնգրեսում առաջատար դեր էին խաղում  Անգլիան,  Ռուսաստանը  և Ավստրիան։ Բանակցությունները հաճախ ընդհատվում էին պարահանդեսներով, ներկայացումներով, որսով։ Բոլորի հիշողության մեջ, այն մնացել է, որպես «Պարող վեհաժողով»: Պայմանագրերը մշակվում էին առանձին աշխատանքային խմբերում։ Վեհաժողովին մասնակցող յուրաքանչյուր երկիր ուներ իր շահերը։  Ռուսաստանը,  Անգլիան, Ավստրիան և Պրուսիան վերաձևեցին Եվրոպայի պետական սահմանները՝ հաշվի չառնելով այլ ազգերի՝ սեփական պետություն ունենալու իրավունքը։ Այսպես, Նապոլեոնի ստեղծած Վարշավայի դքսությունը լուծարվեց։ Լեհական հողերի զգալի մասն անցավ Ռուսաստանին։ Անգլիան ստացավ Մալթա կղզին և հոլանդական մի շարք գաղութներ։ Վեհաժողովի մասնակիցները գտնում էին, որ  Ֆրանսիական հեղափոխությունը Եվրոպայում խախտել է օրինական կարգը։ Նրանք որոշեցին վերականգնել տապալված արքայատոհմերն ու իշխանական տները։ Վիեննայի կոնգրեսի կարևորագույն խնդիրներն էին Ֆրանսիական մեծ հեղափոխությամբ  և  նապոլեոնյան պատերազմների ժամանակ վերացված ավատատիրական (ֆեոդալական), միապետական կարգերի վերականգնումը, Ֆրանսիայում նապոլեոնյան վարչակարգի վերականգնումը կանխելու և Եվրոպան Ֆրանսիայի նոր զավթողական պատերազմներից ապահովագրելու ամուր երաշխիքների ստեղծումը, Եվրոպայում նոր պետական սահմանների հաստատումը: Կոնգրեսի նիստերի ժամանակ, Էլբա կղզի աքսորված  Նապոլեոնը,  1815 թվականի մարտի 1-ին անսպասելիորեն ափ իջավ Ֆրանսիայում և հաղթարշավով սկսեց առաջանալ դեպի Փարիզ (Նապոլեոն Բոնապարտի 100 օրը): Կոնգրեսի մասնակիցները Նապոլեոնի դեմ անհապաղ ստեղծեցին նոր, յոթերորդ դաշնախումբը (կոալիցիան)։ Վաթեռլոոյի ճակատամարտից մի քանի օր առաջ,  1815 թվականի հունիսի 9 ին,  Ռուսաստանը,  Պրուսիան,  Ավստրիան,  Անգլիան,  Ֆրանսիան,  Իսպանիան,  Շվեդիան և Պորտուգալիան ստորագրեցին 121 հոդվածներից և 17 առանձին հավելվածներից բաղկացած Վիեննայի կոնգրեսի գլխավոր եզրափակիչ պայմանագիրը։ Վիեննային կոնգրեսովով Ֆրանսիան զրկվեց բոլոր տերիտորիալ նվաճումներից։  Բելգիան և Հոլանդիան միավորվեցին Նիդերլանդական թագավորության մեջ: Վիեննայի կոնգրեսը չեզոք պետություն հռչակեց 19 շրջաններից բաղկացած Շվեյցարիայի կոնֆեդերացիան։ Կրակովը հռչակվեց «անկախ քաղաք»։ Գերմանիան մնաց 38 ինքնուրույն պետություններից բաղկացած երկիր։ Գերմանական պետություններից և Ավստրիական տիրույթների մի մասից ստեղծվեց Գերմանական միությունը: Ապենինյան թերակղզում պահպանվեցին 8 իտալական պետություններ։ Նշանակալիորեն ընդլայնվեց Պրուսիայի տարածքը։ Վիեննայի կոնգրեսում նշանակալի տերիտորիալ ձեռքբերումներ ունեցավ ցարական Ռուսաստանը։ Վարշավայի դքսության մեծ մասը, որն անվանվեց «Լեհական թագավորություն», անցավ Ռուսաստանին։ Ռուսաստանը ստացավ նաև Ֆինլանդիան ու Բեսարաբիան։ Անգլիան ամրապնդեց իր առևտրական ու ծովային գերիշխանությունը: Վիեննայի կոնգրեսի եզրափակիչ պայմանագրի հատուկ հոդվածները վերաբերում էին միջազգային հարաբերությունների տարբեր հարցերի։ Պայմանագրին կցվեցին մի շարք հավելվածներ։ Վիեննայի կոնգրեսը ամրապնդեց նապոլեոնյան պատերազմների վերջում ստեղծված ուժերի նոր փոխադարձ հարաբերությունները, ինչպես նաև միջազգային հարաբերություններում ցարական Ռուսաստանի և Մեծ Բրիտանիայի առաջատար դերը, որը պահպանվեց մի քանի տասնամյակ։ Որպես Վիեննայի կոնգրեսի պայմանագրի լրացուցիչ ակտ 1815 թվականի սեպտեմբերի 26-ին ստեղծվեց Սրբազան դաշինքը։

«Վիեննայի վեհաժողովը և Թալեյրանը»

«Վիեննայի վեհաժողովը և Մետեռնիխը»

Posted in Uncategorized

Նոյեմբերի 25-30 (Առաջադրանք 2)

  • 1828-29թթ. ռուս-թուրքական պատերազմի ընթացքն ու արդյունքները,Ադրիանուպոլսի պայմանագիր:

Ադրիանապոլսի պայմանագիրը կնքվել է 1829 թվականի սեպտեմբերի 2-ին, 1828-1829 թվականների ռուս-թուրքական պատերազմի ավարտից հետո։ Համաձայն պայմանագրի՝

  • Ռուսական կայսրությանն էր անցնում Անդրկովկասի սևծովյան առափնյա շրջանները՝ Փոթի նավահանգստով
  • Ռուսական կայսրությանն էր անցնում Ախալցխան ու Ախալքալաքը
  • Արևմտյան Հայաստանում ռուսների գրաված մյուս գավառները վերադարձվում էին օսմանյան Թուրքիային

Բաղկացած է 16 հոդվածից և մեկ առանձին ակտից։ Ադրիանուպոլսի հաշտության պայմանագրով Ռուսաստանին անցան Դանուբի գետաբերանն իր կղզիներով, Սև ծովի կովկասյան ափերը՝ Կուբանի գետաբերանից մինչև Աջարիայի հյուսիսը՝ Անապա և Փոթի նավահանգիստներով, Ախալցխայի փաշայությունը՝ Ախալքալաք և Ախալցխա բերդերով։ Ռուսահպատակներին իրավունքվերապահվեց ազատ առևտուր անել Թարքիայում, ռուսական և օտարերկրյա առևտրական նավերին թույլատրվեց անարգել անցնել Բոսֆորի և Դարդանելի նեղուցներով։ Թուրքիան պարտավորվեց 1,5 տարում վճարել 1,5 միլիոն հոլանդ, գուլդեն ռազմատուգանք, ճանաչեց Հունաստանի, Մոլդավիայի, Վալախիայի ու Սերբիայի ինքնավարություն։

13-րդ հոդվածով սահմանվեց փոխադարձ գաղթի իրավունք։ Թուրքահպատակ հայերը կարող էին 18 ամսվա ընթացքում, իրենց շարժական գույքով, տեղափոխվել Ռուսաստան։ 1829–1830 թվականներին շուրջ 75-80 հազար հայ Էրզրումից (Կարին), Կարսից, Բայազետից գաղթեց Անդրկովկաս։ Թուրքիան ճանաչեց Վրաստանի, Իմերեթի, Մեգրելիայի ու Գուրիայի, ինչպես և 1828 թվականի Թուրքմենչայի պայմանագրով Երևանի և Նախիջևանի խանությունների միացումը ռուսական կայսրությանը։ Ադրիանուպոլսի հաշտության պայմանագիրը ամրապնդեց Ռուսաստանի տնտեսական–քաղաքական դիրքը Բալկաններում, Սև ծովի ու նեղուցների վրա և Անդրկովկասում։

  •  Համեմատում այս երկու պայմանագրերի արդյունքները, հետևանքները հայ ժողովրդի համար:

Այսպիսով 1806-1812 թթ. ռուս-թուրքական պատերազմի հետևանքով Օսմանյան կայսրության հյուսիսարևելյան և արևելյան շրջաններում մեծապես տուժեց հայ բնակչությունը: Շատ գավառներ հայտնվեցին կիսավեր վիճակում, նվազեց հայության թվաքանակը, շատ բնակաբայրեր դարձան ամայի:Պատերազմը մարդկութան համար միշտ էլ եղել է և կմնա չարիք: Ինչպես նշվում է մի ասույթում << Պատերազմը քաղաքականության շարունակությունն է այլ միջոցներով>> (Կլաուզեվից):  Իսկ ըստ Պասկալի պատերազմը <<Ահա ամեն  տեսակի զավթումների սկիզբն  ու պատկերն է ամբողջ աշխարհում>>: Եվ 1806- 1812 թթ. ռուս-թուրքական պատերազմի համար վերոհշյալ բնութագրումները կարելի է համարել ճշմարտություն: Սա մի պատերազմ էր, որում Թուրքիան ձգտում էր պահպանել իր իշխանությունը, իսկ Ռուսաստանը նպատակ ուներ Անդրկովկասում ստեղծել կայուն պատնեշ  այն ամբողջովին միացնելով իր կայսրության տարածքներին և ընդդիմադիր պետությունների՝ Թուրքիայի և Պարսկաստանի հետ ունենալ հաստատուն և ամուր պետական սահմանագիծ՝ բնակեցված Ռուսաստանի նկատմամբ բարյացկամանորեն տրամադրված քրիստոնյա ժողովուրդներով: Իսկ հայ ժողովրդի համար այս պատերազմը կարծես հույսի դուռ բացեց, քանի որ հայ ազատագրական միտքը ռուսական զենքի հետ էր կապում հայ ժողովրդի ազատագրության գործը, Ռուսաստանի մեջ էր տեսնում մի իրական ուժ, որի աջակցությամբ պիտի վերականգներ իր քաղաքական ինքնուրույնությունը:Անդրկովկասը լինելով պատերազմի թատերաբեմ՝ կրեց պատերազմի բոլոր հետևանքները՝ ավերածություններ, սով, կոտորածներ: Բայց  ցավալիորեն  պատերազմի արդյունքը բարենպաստ չէր ո՛չ Ռուսաստանի, ո՛չ էլ հատկապես հայերի համար: Ռուսաստանը կովկասյան ճակատում կորցրեց բոլոր տարածքները: Պատերազմից հետո թուրքական իշխանություններն ուժեղացրին հայության հալածանքները՝ ավելի դժվարացնելով նրանց կյանքը:

Posted in Uncategorized

Հանգման խնդիր

Զբոսաշրջիկները մոտեցան եկեղեցուն – ինչի՞ն:

Երեխան հավատում էր մոր խոսքին – ինչի՞ն:

Ծեր կինն աղոթում էր Աստծուն – ու՞մ:

Փողոցով քայլելիս ժպտում էր բոլորին — ու՞մ:

Հանգման խնդիրը լրացնում է չեզոք բայերին (որոնք վ մասնիկը չեն կարող ստանալ), պատասխանում է ու՞մ և ինչի՞ն հարցերին:

  1. Հարցերի փոխարեն գրել հանգման խնդիրներ:
  • Լավան մոտենում էր ջրին (ինչի՞ն):
  • Մի քանի օր անց որսորդներն են օգնության հասնում եղնիկին (ո՞ւմ):
  • Ունկնդիր եղա հողմի խենթ արկածներին (ինչի՞ն):
  • Անսպասելի ես հանդիպեցի հին ընկերոջս (ո՞ւմ):
  • Քայլ առ քայլ առաջ գնալով` հասան քաղաքին (ինչի՞ն):

2. Գտնել հանգման խնդիրները:

  • Գնդապետի դեմքի ժպիտն արագ անցավ գերիներին:
  • Այդ խոսքերը խեղճ աշակերտին գցեցին ավելի մեծ շփոթության մեջ:
  • Հուզմունքից շփոթված Նահապետն առաջին անգամ չհավատաց իր ականջներին:
  • Նրանք արդեն հասել էին իրենց երազանքին:
  • Մեր հարևանը խուսափում էր բարևել մարդկանց:

3. Փորձիր տարբերել ուղիղ խնդիրը հանգման խնդիրից:

Ուղիղ խնդիր  հանգման խնդիր

  • Աշակերտը մի անգամ հարց ուղղեց վարպետին:
  • Կարճ ժամանակում նա վաճառեց ապրանքը անգլիացիներին:
  • Դասղեկը գիրքը հանձնեց երեխային:
  • Իմ մտքում հրաժեշտի խոսքեր եմ ասում հին քաղաքին, իմ ընկեր Անդոյին:
  • Աստված Մովսեսինպատվիրում է մոլորյալ ժողովրդինդարձի բերել:

4. Կետադրել:

  1. Արևը՝ որպես մի վիթխարի, լուսարձակ, գետի խորքն այնպես էր լուսավորում, որ կարելի էր նրա հատակի ավազներն անգամ համրել:
  2. Շողերի շեկ խրձերի մեջ՝ ջրի խորքը թափանցած դեպի վեր էին շտապում անհամար ձկներ, և նրանց տարերային հոսանքին կարծես վերջ չկար:
  3. Մի անգամ բախտ ունեցա երկու հսկաներին՝ Թամանյանին և Թորամանյանին ընկերակցելու:
  4. Մի աղջիկ կա՝ հմայքներով լեցուն, որ ամեն տարի այցելում է մեզ՝ ոսկեզօծ մազերը հովերին տված, ոտքերը բոբիկ ու ցողաշաղախ:
  5. Մի առավոտ՝ նշանավոր ասպետը հեծավ իր ձին, զինակիցը, ավանակը և նրանք ճանապարհ ընկան:

5. Ներգործական կառուցվածքի նախադասությունները դարձրեք կրավորական:

  1. Սպասավորները դուրս էին բերում սպարապետին անհրաժեշտ բոլոր իրերը:
  2. Նույնիսկ ամիրապետի զորքերը չեն կարող Գառնին գրավել:
  3. Խորհրդավոր հնչյունները մեղմորեն պարուրում էին մարդկանց հոգիները:
  4. Բարբարոսի թուրը և նիզակը խոցել են հայոց ձեռագրերը:
  5. Զեփյուռը քնքշորեն օրորում էր խիտ սաղարթները:
Posted in Uncategorized

ՎԻԼՅԱՄ ՍԱՐՈՅԱՆ (ԳՈՂԱՑԱԾ ՀԵԾԱՆԻՎԸ)

  • Պատմվածքից դուրս բեր այն հատվածը, որտեղ ներկայացվում է հեծանիվը վերցնելու պատճառը. արդարացվա՞ծ արարք է, ինչու՞: Այք Ջորջը դուրս եկավ կինոթատրոնի շենքից, այդ կինոնկարի եռանդուն, խիզախ ու հաջողակ տղան արդեն ինքն էր: Եվ քանի որ ինքն արդեն ուրիշ էր և իր արարքը ամենևին էլ սխալ չէր հասկացվի, նա վերցրեց հեծանվակայանում սպասող բոլորովին նոր հեծանիվը և ողջ աշխարհի աչքի առաջ նստեց ու սլացավ: Ոչ, իմ կարծիքով արդարացված չէր, քանի որ նա իրավունք չուներ վերձնել հեծանվակայանում դրված հեծանիվը։
  • Պատմվածքից դուրս բեր այն հատվածը, որտեղ նշվում է հեծանիվը լիովին իրենը համարելու պատճառը. վերլուծիր այդ հանգամանքը: Հոկտեմբերին նա արդեն մոռացել էր, թե հեծանիվն ինչպես է իր ձեռքն ընկել: Նոյեմբերին, մեկի հետ չափ մտած սուրալիս, հեծանիվի շղթան տեղից թռավ: Առջևի անվագոտին ջարդվեց, անիվի ճաղը ծռվեց: Նոր գոտին տղայի վրա մեկ ու քառորդ դոլար նստեց, նոր ճաղի համար վճարեց մեկ դոլար, հիսուն սենթ էլ՝ աշխատանքի գինը: Նա արդեն հեծանիվն իրենն էր համարում, որովհետև հեծանիվի վերանորոգման համար իր գրպանից գումար էր ծախսում։ 
  • Տարբերություն կա՞ Այքի արած գողության և իրենից արված գողության միջև (երկու պատասխանի դեպքում էլ ասածդ հիմնավորիր): Իրավունք ունե՞ր զայրանալու:

Իմ կարծիքով տարբերություն չկա: Եվ Այքն ընդհանրապես իրավունք չուներ զայրանաու, քանի որ հեծանիվն իրականում իրեն չէր պատկանում:

Posted in Uncategorized

Домашняя работа

Составить предложения со словами “ время”, “ всему свое время”, “ время пошло”, “ время летит”.

Часто времени не хватает, чтобы играть во дворе.

Часто не стоит спешить, потому что у всего есть свое время.

Время шло, но мальчик не сделал домашнее задание.

Когда старик сказал, что время летит, дети его не поняли.

Posted in Uncategorized

ՏՐԱՄԱԲԱՆԱԿԱՆ ՄԱԹԵՄ

5 տարբեր մարդ ապրում են 5 տարբեր տներում, տարբեր գույնի, սիրում են տարբեր ուտեստներ, 5  տարբեր խմիչքներ, պահում են 5 տարբեր կեդանիներ:

Նորվեգացին ապրում է առաջին տան մեջ:

Անգլիացին ապրում է կարմիր տան մեջ:

Կանաչ տունը սպիտակից ձախ է, հարևան:

ֆրանսիացին թեյ է խմում:

Խնձորասերը կատվի հարևանն է:

Կատվատերը ջուր է խմում:

Դեղին տան տերը պիցցա է սիրում:

Գերմանացին փքաբլիթ է սիրում:

Կենտրոնում ապրողը կաթ է սիրում:

Պանրակերը թռչուն է պահում:

Շվեդը շուն է պահում:

Նորվեգացին ապրում է կապույտ տան կողքը:

Ձիատերը կապույտ տանն է ապրում:

Բրինձ ուտողը գարեջուր է խմում:

Կանաչ տանը կոֆե են խմում: