Category: Uncategorized

Առաջադրվող հարցեր՝
1. Ինչով են տարբերվում ջերմահաղորդման պրոցեսը և
աշխատանքի կատարումը:

Եվ ջերմահաղորդմամբ, և մեխանիկական աշխատանք կատարելով կարելի է փոփոխել մարմնի ներքին էներգիան, տարբերությունը միայն այն է, որ ջերմահաղորդման պրոցեսը տեղի է ունենում առանց աշխատանք կատարելու:

2. Ինչ է ջերմաքանակը:

Ջերմաքանակը մարմնի ներքին էներգիայի փոփոխությունն է ջերմահաղորդման պրոցեսում: Այսինքն ջերմաքանակը ներքին էներգիայի այն մասն է, որը ջերմահաղորդման պրոցեսում մի մարմինը տալիս է մյուսին:

3. Ինչ միավորով է արտահայտվում ջերմաքանակը
միավորների ՄՀ-ում:

Ջերմաքանակը, ինչպես նաև էներգիան, արտահայտվում է ջոուլով (Ջ): Օգտագործում են նաև կիլոջոուլ (կՋ) և մեգաջոուլ (ՄՋ) միավորները:

4. Որ դեպքում է ավելի շատ ջերմաքանակ պահանջվում՝
նույն զանգվածի գոլ, թե եռման ջուր ստանալու
համար:

Քանի որ ջուրը եռման ժամանակ հասնում է 100 աստիճանի, իսկ ավելի բարձր աստիճանի դեպքում գոլորշիանում է, նշանակում է գոլ ժամանակ իր ջերմաստիճանը ավելի ցածր է: Հետևաբար զանգվածի գոլ վիճակ ստանալու համար ավելի քիչ ջերմաքանակ է պահանջվում, քան եռման ջուր ստանալու, քանի որ ավելի բարձր ջերմաստիճան ստանալու համար ավելի շատ ջերմաքանակ է հարկավոր:

5. 1լ և 2լ տարողությամբ անոթները լիքը լցված են եռման ջրով: Մինչև սենյակային ջերմատիճանը սառչելիս որ անոթի ջուրն ավելի շատ ջերմաքանակ կկորցնի:

2լ, քանի որ երկու անոթներն էլ լցված են ջրով` այսինքն նույն նյութով, և նրանց սկզբնական և վերջնական ջերմաստիճանները պետք է լինեն նույնը` եռման աստիճանից պետք է փոխվեն սենյակային ջերմաստիճանի, իսկ երկրորդ անոթի ծավալը, հետևաբար և կշիռը երկու անգամ մեծ է առաջինից, հետևավար երկրորդ անոթը առաջինից երկու անգամ ավելի շատ ջերմաքանակ կկորցնի սառչելիս:

6. Նկարագրեք ջերմահաղորդականության երևույթը ցուցադրող փորձը:

Պղնձե ձողի երկայնքով մոմով մի քանի լուցկու հատիկ ամրացնենք: Ձողի մի ծայրը տաքացնենք սպիրտայրոցի բոցով: Տաքանալու ընթացքում մոմն սկսում է հալվել, և լուցկիներն աստիճանաբար պոկվում են ձողից: Ընդ որում՝ սկզբում պոկվում են այն լուցկիները, որոնք կրակի բոցին ավելի մոտ են: Հետո հերթականությամբ պոկվում են մյուսները: Այս փորձից երևում է, որ էներգիայիան հաղորդվում է ձողի տաք ծայրից դեպի սառը ծայրը:

7. Թվարկեք մի քանի լավ ջերմահաղորդիչ մի քանի վատ ջերմահաղորդիչ նյութեր:

Լավ ջերմահաղորդիչներ մետաղներն են, օրինակ` արծաթ, երկաթ, պղինձ: Ավելի վատ ջերմահաղորդիչներ են հեղուկները, օրինակ՝ ջուրը, իսկ գազերը, օրինակ՝ օդը, շատ ավելի վատ ջերմահաղորդիչներ են: Վատ հաղորդիչներ են նաև բամբակը, բուրդը, ռետինը, փայտը, խցանը, կտորը:

8. Ինչու է օդը վատ ջերմահաղորդիչ:

Օդը գազերի խառնուրդ է: Գազերի ջերմահաղորդունակությունը շատ փոքր է:  Ջերմահաղորդունակությունը էներգիայի փոխանցումն է մարմն մի մասից մյուսը, որը տեղի է ունենում մոլեկուլների փոխազդեցության ընթացքում: Գազերում մոլեկուլները գտնվում են միմյանցից մեծ հեռավորությունների վրա, ուստի էներգիայի փոխանցումը տեղի է ունենում շատ ցածր արագությամբ:

9. Ինչ կիրառություն ունեն ջերմամեկուսիչ նյութերը:

Որպես ջերմամեկուսիչներ օգտագործվում են ցածր ջերմահաղորդականություն ունեցող նյութերը: Օրինակ` աղյուսե պատերը սենյակի օդը լավ են պահպանում սառչելուց: Պատուհանի կրկնակի ապակիները` բաժանված օդի շերտով, նույնպես լավ են ջերմամեկուսացնում սենյակը: Մուշտակը ձմռանը մարդու մարմինը պահպանում է սառչելուց: Մառանները սովորաբաև պատում են ջերմամեկուսիչ նյութերով (ծղոտ, թեփ և այն), որոնք պաշտպանում են այնտեղ պահվող մթերքը տաքանալուց:

10.Ինչ եք կարծում հնարավոր է ջերմահաղորդականությն երևույթը վակուումում: Ինչու:

Ձերմահաղորդականությունը տեղի է ունենում մոլեկուլների իրար հետ բախվելու միջոցով, իսկ վակուումում մոլեկուլներ չկան: Հետևաբար, վակուումում ջերմահաղորդականություն երևույթը հնարավոր չէ:

Ղազարոս Աղայան․ հոդվածներ։

«ՄԻ ԿԱԼ ՀԱԿԱՌԱԿ ՉԱՐԻ»

Շատերն ինձ հարցնում են, թե ես ի՞նչ կարծիքի եմ «չարին հակառակ չկենալու» վերաբերությամբ։

Թեպետ շատ վտանգավոր է մեծերի ասածին դեմ գնալը, բայց ես չպիտի ծածկեմ իմ կարծիքն ու համոզմունքն այդ մասին։

Բնության մեջ ոչ մի կենդանի արարած չկա, որ ինչևիցե մի բանով զինված չլինի իր գոյությունը պաշտպանելու համար։ Երկու կենդանի արարածներ իրար բարեկամ լինել չեն կարող, եթե մեկը մյուսի կյանքին վտանգ է սպառնում։ Մարդը կարող է միայն այնքան բարի լինել, որ չի հարձակվի ուրիշի վրա, բայց երբ իր վրա են հարձակվում, նա չի կարող չպաշտպանվել։

Երբ որ Քրիստոսին ապտակ զարկեցին, նա իր մյուս երեսը դեմ չարավ ապտակողին, այլ ասաց․ «Եթե չար խոսեցի, վկայիր չարի մասին, իսկ եթե բարի, ինչ՞ու ես զարկում ինձ»։      (Հով․ գլ․ ԺԸ․ 23):

Այս է ահա բնականը, իսկ « չարին հակառակ չկենալը» անճարության, թուլության և ստրկության հետևանք է․ այսինքն՝ չարին հակառակ չկենալը առաքինություն չէ, այլ անկարողի խոհեմություն՝ ժամանակ վաստակելու համար, ընդդիմանալու ուժ հավաքելու համար։ Չարին հակառակ չկենալը շատ անգամ խոհեմություն էլ չէ, այլ անբարոյականություն, անբանականություն, անասնություն, որովհետև թույլ է տալիս չարերին, որ բարիների հետ վարվեն իրենց ուզածի պես։ Բայց այդ բարոյական սկզբունքը ասված է ամենքի համար։ Այդ սկզբունքին պետք է հետևեն ամենքը։ Այո, այդպես են բացատրում, բայց դա սոփեստություն է։ Ամենքի մեջ միակերպություն ոչ եղել է և ոչ էլ կլինի երբեք։ Մեկոնք հիմարությամբ կընդունեն այդ, իսկ մյուսները՝ չարությամբ կօգտվեն այդ հանգամանքից։ Ի՞նչ կվաստակես նրանից, եթե ասես․ «Սուր քո, և պարանոց մեր»։ Չ՞է որ թշնամին էլ հենց այդ կուզի և սուրը պարանոցիցդ անպակաս կպահե, ինչպես որ կա և եղել է միշտ։

Ես դեմ չեմ խոհեմության, որ դարձյալ ինքնապաշտպանության մի զենք է, բայց խոհեմությունը պետք չէ շփոթել առաքինության հետ։ Չարին հակառակ չկենալը՝ ուղիղ և բարոյական վարդապետություն չէ։ Դա դեմ է և ՛ խելքի, և՛ բարոյականության։

ԻՆՔՆՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆ

«Չարին հակառակ չըկենալու» վրա ես նայեցի ինքնապաշտպանության տեսակետից: Ինձ ասողներ եղան, թե ես այդ բանն այնպես չեմ բացատրում , ինչպես Տոլստոյը: Պետք է գիտենալ սակայն, որ Տոլստոյը չի ասում, թե «չարին չպետք է հակառակ կենալ»: Սա կնշանակե՝ «չարիքին պետք է հակառակ կենալ, միայն ոչ չարիքով»:

Ես էլ հո չե՞մ ասում, թե՝ երբ մեկը քո տունը կրակ տա, դու էլ գնա նրանը կրակ տուր: Այլ թե՝ «երբ տեսնում ես, որ տունդ կրակ են տալիս, աշխատիր թույլ չտալ, և պաշտպանիր ինչով որ կարող ես»:

Գոյության պաշտպանությունը հակառակ չէ ոչ մի օրենքի:

Բայց եթե դուրս կգա, որ դա հակառակ է Տոլստոյի ասածներին, թող լինի հակառակ, քանի որ նա մի մարդ է սխալական, իսկ տիեզերական օրենքները հավիտենական են:

Թող այս բանը լավ իմանա կրթվող հայ սերունդը և սիրե ու պաշտպանե իր դժբախտ ազգն ու լեզուն, իր պապերի թողած ավերակները և իր ծնող եկեղեցին:

Ինքն իրան չպատվողը ուրիշից պատիվ սպասելու իրավունք չունի: Ինքն իրան չօգնողը նույնիսկ աստծուց օգնություն հուսալու իրավունք չունի: Մեզ պես խեղճ ազգերը միայն ինքնօգնությամբ կարող են զորեղանալ և պահպանել իրանց գոյությունը: Դժբախտ ազգերի ամեն մի գիտակից անդամի մեջ շատ զարգացած է լինում ինքնապաշտպանության զգացումը: Դրանք դառնում են մի-մի լուսատու ճրագ և լուսավորում իրանց ազգակիցների առաջադիմության ուղին… դեպի ԻՆՔՆՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆ…

Դուրս բեր մտքեր, արտահայտիր քո վերաբերմունքը: 100 տարի անց արդիակա՞ն են այս մտքերը, թե՝ ոչ. ինչպե՞ս:

Բայց եթե դուրս կգա, որ դա հակառակ է Տոլստոյի ասածներին, թող լինի հակառակ, քանի որ նա մի մարդ է սխալական, իսկ տիեզերական օրենքները հավիտենական են:

Ես այս մտքի հետ համաձայն եմ,որովհետև մարդը չի կարող կատարյալ լինել,բյաց տիեզերական օրենքները կատարյալ են և անսխալ:

Թող այս բանը լավ իմանա կրթվող հայ սերունդը և սիրե ու պաշտպանե իր դժբախտ ազգն ու լեզուն, իր պապերի թողած ավերակները և իր ծնող եկեղեցին:

Ինձ թվում է դա սխալ է որ մարդը իր ազգը ասում է դժբախտ,ինձ թվում է, որ դու կարող ես ընդհունել, որ քո ազգը դժբախտ է, բայց դա պետք չէ ասել դա ինձ թվում է քո երկրի նվաստացում է:

Գոյության պաշտպանությունը հակառակ չէ ոչ մի օրենքի:

Կյանքի համար պայքարելը դա հակառակ չէ ոչ մի օրենքի ոչ ոք քեզ չի կարող ասել երբ որ քեզ խփում են մի խփիր կամ մի պաշտպանվիր։Բայց դրա համար քեզ ոչ մի պատիժ չպետք է հասնի։

Ներկայացրու Հայկական Հարցը 1912-1914թթ.

Պողոս Նուբար փաշա և Ազգային պատվիրակություն

Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գևորգ Ե–ն 1912 թ. հոկտեմբերի 2–ին Կովկասի փոխարքա Ի. Վորոնցով Դաշկովի միջոցով դիմեց ռուսական կայսրին` հայերին պաշտպանելու խնդրանքով: Այնուհետև նոյեմբերի 10–ի կոնդակով Պողոս Նուբար փաշան նշանակվեց Եվրոպայում կաթողիկոսի լիազոր ներկայացուցիչ: Նրա գլխավորությամբ ստեղծված Ազգային պատվիրակությունը հայկական բարենորոգումների հուշագիր պատրաստեց տերություններին ներկայացնելու համար: 1913 թ. ամռանը Հայկական հարցը կրկին դարձավ վեց տերությունների (Ռուսաստան, Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա, Գերմանիա, Իտալիա, Ավստրո–Հունգարիա) դիվանագիտական պայքարի առարկա:

Անդրեյ Մանդելշտամը և նրա  հայակական բարենորոգումների նախագիծը

Անդրեյ Մանդելշտամը Պոլսում ռուսական դեսպանության թարգմանիչն էր։ Նա մշակեց մի նախագիծ, ըստ որի նա առաջարկում էր հայկական վեց նահանգներից` Էրզրումից, Վանից, Բիթլիսից, Դիարբեքիրից, Խարբերդից, Սեբաստիաից, կազմել  մեկ նահանգ: Ընդհանուր նահանգապետը, պետք է լիներ թուրքահպատակ քրիստոնյա կամ եվրոպացի։ Անտանտի երկրները հավանություն տվեցին ռուսական նախագծին, իսկ Եռյակ միության երկրները մերժեցին:

1914թ. հունվարի 26-ի ռուս-թուրքական համաձայնագիրը

1914 թ. հունվարի 26–ին ստորագրվեց Արևմտյան Հայաստանում բարենորոգումներ անցկացնելու վերաբերյալ ռուս–թուրքական համաձայնագիրը: Ըստ համաձայնագրի` յոթ նահանգներից, (ավելացվել էր Տրապիզոնի նահանգը) ձևավորվում էր վարչական երկու
միավոր:

1914թ.-ի բարենորոգումների չիրականացման պատճառները

Քանի որ սկսվել էր առաջին համաշխարհային պատերազմը, Թուրիքան օգտվեց իրավիճակից և չեղյալ համարեց բարենորոգումների ծրագիրը և կասեցրեց եվրոպացի տեսուչների աշխատանքը:

«Պողոս Նուբար փաշան որպես հայ ականավոր քաղաքական գործիչ»

Պողոս Նուբար Փաշան հայ ականավոր քաղաքական գործիչ էր։ Նա Եգիպտոսի վարչապետ Նուբար Փաշայի որդին։ Պողոս Նուբարը նաև Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միության հիմնադիրներից է և առաջին նախագահը։

1912 թ․ Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Գևորգ 5-րդի կոնդակով գլխավորեց ազգային պատվիրակությունը և պետք է Մեծ տերություններին ներկայացներ թուրքահպատակ հայկական նահանգներում բարեփոխումներ կատարելու հարցը։ Հետևանքը եղավ 1914 թ-ին Թուրքիային բարենորոգումներ պարտադրող պայմանագիրը,որը ցավոք համաշխարհային պատերազմի պատճառով, մնաց անկատար։ Պատերազմի սկսելու պահին Պողոս Նուբարը կիլիկիահայերին փրկելու նպատակով դիմել է անգլիացիների, սակայն մերժվել է։

6000 ոսկի է տրամադրում արևելահայերի շարժմանը։ Հայության անունից շրջում է Եվրոպայում՝ բանակցելով տարբեր երկրների կառավարությունների հետ։ 1919 թ-ին անկախ Հայաստանին օգնություն է տրամադրում ալյուրի և այլ սննդամթերքների տեսքով։ Մի քանի ամսվա ընտաթցքում 1մլն․ 600.000 ֆրանկի օգնություն ուղղվեց արևմտահայերին: 1919 թ. Պողոս Նուբարը՝ որպես արևմտահայերի պատվիրակության ղեկավար, ՀՀ պատվիրակության հետ միասին ներկայացավ Փարիզի կոնֆերանսում։

Հայագիտությունը զարգացնելու նպատակով 4000 ոսկի է փոխանցել Օքսֆորդի համալսարանին հայագիտական ամբիոն բացելու համար։ Մահացել է 1930 թ. Փարիզում։

Զապել Եսայան,Զաբել Եսայանի 11-էջանոց զեկույցը»/
/բացահայտել Զապել Եսայանի ինքնությունը/15 նախադասություն/, հոդվածը կարդալուց հետո 15 նախադասությամբ ամփոփել/

Զաբել Եսայանը 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկսզբի հայտնի հայ գրող, բանաստեղծ, հրապարակագիր, թարգմանչուհի է։ Նրա առաջին արձակ բանաստեղծությունը «Երգ առ գիշեր»֊ն  է, բայց Եսայանի ստեղծագործական հասունության արտահայտությունը եղան «Սկյուտարի վերջալույսներ», «Կեղծ հանճարներ», «Հլուները և ըմբոստները», «Շնորքով մարդիկ» վիպակները, որոնք աչքի են ընկնում հոգեբանական վերլուծությունների խորությամբ, իրականության ռեալիստական պատկերմամբ։

Ադանայի ջարդերից հետո նա 1909-ին մեկնում է Կիլիկիա, «Ազատամարտ» թերթում տպագրում հոդվածներ աղետի մասին, ինչպես նաև Կիլիկիայի հայության ողբերգությունը նկարագրում է «Ավերակներու մեջ» գրքում, «Անեծքը» և «Նոր հարսը» պատմվածքներում։

1915-ին Զաբել Եսայանին հաջողվում է խույս տալ ձեռբակալությունից՝ ապաստանելով Թիֆլիսում։ Հետագայում նա եղեռնի մասին հիշողություններ է հրատարակում Բաքվի «Գործ» ամսագրում, իսկ
1918-ին Մերձավոր և Միջին Արևելքի երկրներում կազմակերպում է հայ տարագիրների և ողբերի հավաքման ու տեղավորման գործը։

Զաբել Եսայանը հայտնի է նաև 11 էջանոց զեկույցով, որով հեղինակը ներկայացրել է 1915-ին և դրանից հետո հայ կանանց և աղջիկներին պատուհասած դժբախտությունները: Այդ փաստաթուղթը հայտնաբերել են թուրք պատմաբան Ումիթ Քուրթը և լրագրող Ալև Էրը Փարիզի Նուբարյան գրադարանում կատարած ուսումնասիրությունների ժամանակ։ Այդ զեկույցը ներկայացվել է Փարիզի Խաղաղության կոնֆերանսում հայկական պատվիրակության անդամ Պողոս Նուբար Փաշային, և նա էլ այն հանձնել է կոնֆերանսին մասնակից երկրների ներկայացուցիչներին:

Զաբել Եսայանը զեկույցում նշում է, որ երիտութուրքական իշխանությունները պատերազմը սկսելուց անմիջապես հետո սիստեմատիկ կերպով իրականացրել են երկրի ոչ մուսուլման ազգերի ոչնչացումը: Երիտասարդ կանանց, աղջիկներին և երեխաներին գողանում էին: Ըստ Եսայանի՝ նրանց թիվը գերազանցում է 200 հազարը։

Կանանց մի մասին առևանգում էին հենց իրենց քաղաքներից և գյուղերից, հատկապես քաղաքի հայնտի հայերի կամ հարուստ ընտանիքների ժառանգորդ աղջիկներին: Կանանց վրա էին հարձակվում քրդերը, չերքեզները, չեչենները, սակայն ամենասարսափելին հայ կանանց նկատմամբ թուրքերի վերաբերմունքն էր:Եսայանը նշում է, որ բարձր դասի պատկանող կանանց խումբը հսկել է լավ պատրաստված պահակախումբը: Այդ կանանցից շատերն առաջին իսկ հնարավորության դեպքում ինքնասպան են եղել, շատ ծնողներ իրենց երիտասարդ աղջիկներին նետել են Եփրատի ջրերի մեջ, նորածին երեխաներին գրկած բազմաթիվ երիտասարդ կանայք նույնպես ցատկել են անդունդը: Շատերը խենթանում էին, քիչ էր այն մարդկանց թիվը, որ կարողանում էին ինքնապաշտպանվել:

Աղբյուրները՝ Հայոց պատմություն, դասագիրք 8-րդ դասարան, էջ106-111, և wikipedia

Ամեն օր, բացի հանգստյան օրերից, ես արթնանում եմ առավոտյան ժամը 8:00-ին։ հագնվում, հավագում եմ իմ սենիակը , լվացվում և պատրաստվում դասերին։ Երբ ավարտվում են տեսադասերը ես սկսում եմ մասամբ կատարել տնայիներ։ Տնայիները ավարտելուց հետո իմ գիրքնեմ շարունակում։  Գիրք կարդալուց հետո ես playstation եմ խաղում կան օրեր որ մենակ եմ խաղում կան օրեր որ խաղում եմ ընտանիքիս հետ։  Բայց հիշեցնեմ որ օրվա ընդացքում խաղում եմ շնիկիս հետ։  Երեկոյան ընդրում ենք ընտանիքով և ֆիլմ նայում։ Մենք քնում են ժամը 12:00-ին։

Չարենցյան ընթերցում հիվանտ, խելագար

Ձու

Խաչ

Ներկեր

Փլավ

Չամիչ

հիսուս քրիստոս

Եկեղեցի

Քաղցրավենիք

Ճուտիկ

Նապաստակ

ձվի որս

Զատիկ

Ծաղկազարդ

Ծիթենի տերև

Արևլյան Զատկական բառարան

Զատկվա կարկանդակներ

Հատուկ ճաշացուցակ

Խթման գիշեր

Հավկթախաղ

1. Քարտեզի վրա նշել Չինաստանի հարևան պետությունները և ափերը ողողող ջրային ավազանները:

2. Բնութագրեք Չինաստանի աշխարհագրական դիրքը:

Չինաստանը շատ հեռու է եվրոպական քաղաքակրթության օջախից: Չինաստանի մայրաքաղաք Պեկինից նույնիսկ Ռուսաստանի մայրքաղաք Մոսկվա երկաթուղային գնացքով կարելի է հասնել 1 շաբաթվա ընթացքում, իսկ Արևմտյան Եվրոպայի երկրներ՝ էլ ավելի երկար ժամանակահատվածում: Չինաստանի ծովային դիրքը ներկայումս շատ նպաստավոր է Խաղաղօվկիանոսյան տարածաշրջանի երկրների հետ տնտեսական համագործակցության համար: Չինաստանն ունի աշխարհի ամենաերկար ցամաքային սահմանը` 22,117 կմ` Յալուցզյան գետաբերանից մինչև Բակբո ծովածոցը: Ցամաքով սահմանակից է 14 պետությունների, որով և Ռուսաստանի հետ միասին աշխարհում առաջինն է հարևան պետությունների թվաքանակով:

3.Ի՞նչ դեր ունի Չինաստանը հվ-արմ Ասիայում և ամբողջ աշխարհում

Չինաստանը հանդիսանում է Առևտրի համաշխարհային կազմակերպության անդամ և աշխարհի ամենամեծ առևտրային տերությունը:2014 թվականին ըստ անվանական ՀՆԱ-ի հանդիսանում էր երկրորդ մեծագույն, իսկ ըստ ՀՆԱ-ի մեծագույն տնտեսությունը: Չինաստանն աշխարհի ամենաշատ ներկրող և երկրորդ ամենաշատ ներկրող պետությունն է: Չինաստանն ատոմային զենք ունեցող երկիր է, ունի աշխարհի ամենամեծ մշտական բանակը և երկրորդ պետությունն է աշխարհում պաշտանության նախարարությունը հատկացված բյուջեի չափով: Նաև Չինաստանը բնակչության թվով ամենամեծ երկիրն է: Այս երկրում է ապրում աշխարհի բնակչության գրեթե 1/5-ը, հետևաբար երկրի բնակչության թիվը և մանավանդ դրա աճի տեմպը, բացառիկ մեծ և ուղղակի ազդեցություն ունեն ոչ միայն Չինաստանի, այլ նաև ամբողջ աշխարհի տնտեսական և սոցիալական զարգացման ընթացքի վրա: Այստեղ են ստեղծվել համաշխարհային նշանակության փիլիսոփայական ուղղություններ կոնֆուցիականությունը, դաոսականությունը և մոիզմը:

4.Որո՞նք են Չինաստանի զարգացման նախադրյալները:

Երկրի տնտեսական զարգացման համար կարևոր նախադրյալ են գետերի ջրաէներգետիկական պաշարները: Չինաստանով են հոսում շատ գետեր, այդ թվում՝ ջրառատությամբ աշխարհի երրորդ գետը՝ Յանցզին, ինչպես նաև Հուանհեն և Սիցզյանը: Երկրում ստեղծվել են 4 հատուկ տնտեսական գոտիներ, 14 բաց քաղաքներ և բաց ծովափնյա գոտիներ, որտեղ գործարարների համար ապահովվում են սովորականից անհամեմատ նպաստավոր պայմաններ: Ֆինանսներ ներդնողների՝ դրամ տրամադրողների և գործարաների համար հաստատվում են սովորականից ցածր հարկեր, հեշտացվում է արտահանման և ներկրման գործընթացը: Չինաստանի Խաղաղօվկիանոսյան ափամերձ գոտում տեղադրվել են նոր տեխնոգոլիաներ և ներդրումներ, որոնց շնորհիվ էապես փոփոխվել են Արևելյան Չինաստանի տնտեսության պատկերն ու տեղաբաշխումը: Ունի բազմաճյուղ արդյունաբերություն:

5.Որո՞նք են Չինաստանի տնտեսության առաջատար ճյուղերը:

Բազմաճյուղ գյուղատնտեսությունն ու արդյունաբերությունը: Վեջինիս հիմքը վառելիքաէներգետիկական արդյունաբերությունն է: 1980-ական թթ. կեսերից ածխի հանույթով Չինաստանը առաջատարն է ամբողջ աշխարհում: Ածուխ արդյունահանվում է մեծ մասամբ երկրի հյուսիսում և հյուսիս-արևելքում, որտեղ գտնվում են Ֆուշուն և այլ խոշոր հանքավայրերը: Նավթի հանույթը Չինաստանում արագորեն աճում է և իր ծավալներով մոտավորապես հավասար է Իրանի հանույթին: Էլեկտրաէներգետիկան ևս Չինաստանի արագ զարգացող արդյունաբերական ճյուղ է: Սև մետաղաձուլությունը երկրում զարգանում է արագ տեմպերով: Երկաթի հանքաքարի արդյունահանմամբ, պողպատի և թուջի ձուլմամբ, Չինաստանն աշխարհում գրավում է առաջին տեղը: Գունավոր մետաղաձուլությունը սկսել է արագ զարգանալ 1980-ական թթ. կեսերից: Ալյումինի ձուլման ծավալով Չինաստանն աշխարհում երրորդ պետությունն է: Չինաստանում զարգացած են նաև մեքենաշինությունը, սննդի արդյունաբերությունը, բուսաբուծությունը, անասնապահությունը, որի կարևոր ճյուղերից են խոզաբուծությունն ու թռչնաբուծություննը: Նաև տրանպորտը, որի առավել կարևոր ճյուղը՝ երկաթուղայինն է:

Նախագիծ՝Ջրածինը համար մեկ տարրը տիեզերքում
Նպատակը՝

1. Ծանոթանալ տիեզերքի քիմիայի հետ՝մոլորակների,աստղերի քիմիակամ բաղադրության հետ
2. Պատկերացումներ կազմել և տարբերել ջրածին տարրը և ջրածին պարզ նյութը
3. Ծանոթանալ ջրածնի կիրառման որլորտների հետ
4. Տեսադասերի միջոցով պարզաբանել սովորողների մոտ առաջացած խնդիրների հետ 

Ընթացքը՝
 Պարզաբանել և պատրաստել պրեզենտացիա հետևյալ  հարցերի շուրջ՝`
1.Ջրածնի անձնագիրը

Քիմիական նշանը — H

Քիմիական բանաձևը — H2

Հարաբերական ատոմային զանգված — 1.008

Ar — 0.0000000000000000000000067 գրամ

Հարաբերական մոլեկուլյին զանգվածը — Mr 2

Կարգաթիվը — 1

Խումբը — 1

Պարբերությունը — 1

Ենթախումբը — Գլխավոր

Ջրածնի ատոմը կազմված է մեկ պրոտոնից և մեկ էլեկտրոնից:

Օքսիդացման աստիճանը — 1
2.Ջրածինը բնության մեջ և համար մեկ տարրը տիեզերքում,մոլորակների,աստղերի քիմիակամ բաղադրությունը
3.Ջրածնի ստացումը լաբորատորիայում,համացանցից գտնել փորձեր  և գրել պատումներ
4.Քիմիական հատկությունները

Ջրածինը քիմիապես ակտիվ է ու փոխազդում է ոչ մետաղների, որոշ մետաղների և բարդ նյութերի հետ։

Ա. Ջրածնի փոխազդեցությունը թթվածնի հետ։
Ջրածնի քիմիական հատկություններից կարևորագույնը թթվածնի հետ փոխազդեցությունն է, որին արդեն ծանոթ եք։ Ստանանք ու հավաքենք ջրածին՝ ինչպես պատկերված է նկ. 4.5-ում, ստուգենք մաքրությանն ու այրենք՝ երկաթե ծայրակալով գազատոր խողովակի ծայրին վառվող լուցկու հատիկ մոտեցնելով։ Գազը բռնկվում է ու հանդարտ անգույն բոցով այրվում։ Իսկ ապակե խողովակից դուրս եկող ջրածինն այրվում է դեղին բոցով (պատճառն ապակու բաղադրությունում առկա նատրիումի միացություններն են։)

Եթե այրվող ջրածնի բոցի վրա սառը բաժակ պահեք, ապա կնկատեք, որ բաժակ պատերին ջրի կաթիլներն են առաջանում։ Այրվող ջրածնով խողովակը թթվածնով լի անոթի մեջ մտցնելիս բոցը պայծառանում է՝ մաքուր թթվածնում այրումն ուժգնանում է։

Այդ ռեակցիայի հավասարումը.

Այս ռեակցիայի հետ կապված էլ՝ ջրածինն ստացել է իր անվանումը։
5.Ջրածնի ֆիզիկական հատկությունները

Ջրածինը սովորական պայմաններում անգույն, անհամ, անհոտ գազ է։ 14,5 անգամ թեթև է օդից (ամենաթեթև գազն է)։Ջրում քիչ է լուծվում՝ 1 լ ջրում 20°С-ում լուծվում է 18 մլ ջրածին։-252,8°С-ում 1 մթնոլորտային ճնշման տակ ջրածինը դառնում է շարժուն հեղուկ, որը ևս անգույն է։

Ջրածինը լավ լուծվում է որոշ մետաղներում (Ni, Pd, Pt) 1 ծավալ պալադիումում լուծվում է 850 ծավալ ջրածին՝ տաքացնելիս այն քանակապես անջատվում է։ Ջրածնի դիրքը 1 և 7 րդ խմբում պայմանավորված է նրանով, որ ջրածնի ատոմը կարող է կորցնել էլեկտրոն նմանվելով ալկալիական մետաղներին եվ վերցնել էլեկտրոն նմանվելով հալոգեններին այսպիսով ջրածնի ատոմը օժտված է վերօքս երկակիությամբ կարող է լինել և օքսիդիչ, և վերականգնիչ։

Ջրածնի ատոմը պարզագույնն է՝ բաղկացած է միջուկից և մեկ էլեկտրոնից, իոնացման պոտենցիալը՝ 13,595 Էվ, էլեկտրոնային խնամակցության էներգիան (հիմնական վիճակում գտնվող ատոմի և բացասական իոնի էներգիաների տարբերությունը)՝ 0,754 էվ։ Քվանտային մեխանիկայի օգնությամբ հաշված են ջրածնի ատոմի հնարավոր էներգետիկ վիճակները։

Այլ գազերի հետ համեմատած ջրածինն ունի ամենամեծ տեսակարար ջերմահաղորդականությունը՝ 4,12• 10⁻⁴ կալ/սմ վրկ։ Ջրածինը չափազանց դժվար հեղուկացող գազ է (կրիտիկական ջերմաստիճանը՝ -240°С)։

Հեղուկ ջրածինը թեթև (70,8 կգ/մ³, -253°С), անգույն, դյուրաշարժ հեղուկ է։

Պինդ ջրածինը բյուրեղական է, խտությունը՝ 88 կգ/մ³։ Սովորական պայմաններում ջրածնի մոլեկուլը երկատոմ է՝ Н₂ (ատոմների հեռավորությունը՝ 0,7414 А), դիսոցման էներգիան՝ 4,776 էվ (մոլ)։
6.Ջրածնի կիրառումը

Ջրածինն ունի շատ մեծ կիրառություն, որի հիմքում այդ նյութի ֆիզիկական և քիմիական հատկություններն են։ Այսպես, օդից 14,5 անգամ թեթև լինելով՝ ջրածին գազը կիրառվում է օդապարիկները (ներկայումը դրանք օդ են բարձրացնում հիմնականում օդերևութաբանական հետազոտություններ կատարելու նպատակով) դ դիրիժաբլները լցնելու համար։
Ջրածինն օգտագործվում է խիստ արժեքավոր բազմաթիվ նյութեր ստանալիս՝ ազատ վիճակում որոշ մետաղներ (օր. մոլիբդեն՝ Mo վանադիում V, վոլֆրամ W և այլն) քլորաջրածին (HU) ամոնիակ (NH3) մեթանոլ մեթիլ սպիրտ (CH3OH) և այլն։ Մեծ քանակությամբ ջրածին է ծախսվում հեղուկ ճարպերից (ձեթերից) պինդ ճարպեր արանալիս։7.Թթուներ,օրգանական և անօրգանական
8. Գտնել համացանցից հետաքրքիր ֆիլմ,թարգմանություն կամ փաստեր ջրածնի մասին մասին և տեղադրել բլոգներում,հղումները ուղարկել ինձ:
Տևողությունը՝մարտի30-ապրիլի 15

Քարտեզի վրա նշել Ճապոնիայի հարևան պետությունները և ափերը ողողող ջրային ավազանները:

Ճապոնիայի հարևան երկրներն են՝ Հարավային Կորեան, Չինաստանն ու Ռուսաստանը: Իսկ ափերը ողողում են Արևելաչինական ծովը, Խաղաղ օվկիանոսը, Օխոտի ծոցը:

2. Բնութագրեք Ճապոնիայի աշխարհագրական դիրքը:

Ճապոնիան գտնվում է խաղաղօվկիանոսյան գեոսինկլինային գոտում այսպես կոչված հրե օղակում, դրանով էլ պայմանավորված է երկրաշարժերի հաճախականությունը։Ճապոնիան տարածքով գերազանցում է եվրոպական տերություններից շատերին։ Հյուսիսից հարավ գրեթե 3500 կմ ձգվածության պատճառով երկրի կլիմայական պայմանները բազմազան են։Ճապոնիան ծովային պետություն է, որի մեծ մասը գտնվում է Հոնսյու, Հոկայդո, Կյուսյու ու Սիկոկու կղզիների, իսկ փոքր մասն էլ՝ Ռյուկյու, Օվկիանիա և այլ կղզեխմբերի վրա։

3. Ի՞նչ դեր ունի Ճապոնիան հվ-արմ Ասիայում և ամբողջ աշխարհում:

Ճապոնիան համարվում է աշխարհի խոշորագույն ֆինանսական կենտրոններից մեկը: Երկրի տնտեսությունը մշտապես կախված է արտաքին շուկայից՝ ինչպես հումքի և վառելիքի ներկրման, այնպես էլ պատրաստի ապրանքի արտահանման առումով:

4. Որո՞նք են Ճապոնիայի զարգացման նախադրյալները:

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո ճապոնական արդյունաբերությունը, շնորհիվ ամերիկյան և արևմտաեվրոպական կապիտալ ներդրումների, բուռն վերելք ապրեց: Այսօր Ճապոնիան աշխարհի երկրորդ խոշոր արդյունաբերական տերությունն է ԱՄՆ-ից հետո, իսկ որոշ ճյուղերում նույնիսկ առաջ է անցել նրանից: Մեծ համբավ ունեն ճապոնական նավերը, հատկապես` գերհզոր լցանավերը (սուպերտանկերներ), էլեկտրոնիկան, ավտոմեքենաները, արհեստական գործվածքներն ու մետաքսը, ճենապակե իրերը, խաղալիքները: Զարգացած է էլեկտրոնային և ռադիոտեխնիկական մեքենաշինությունը:

5. Որո՞նք են Ճապոնիայի տնտեսության առաջատար ճյուղերը:

Գյուղատնտեսության տեսակարար կշիռը շատ փոքր է: Տնտեսության կարևոր ճյուղն արդյունաբերությունն է, որը մեծ կախում ունի հումքի և վառելիքի ներկրումից ու առանձնանում է առաջավոր տեխնոլոգիաների կիրառմամբ, արտադրական բարձր մշակույթով, արտադրանքի ցածր ինքնարժեքով: Երկրի արդյունաբերությունը բազմաճյուղ է: Բարձր զարգացած ճյուղ է էներգետիկական արդյունաբերությունը, որն օգտագործում են երկրի ածխի ու գետերի ջրաէներգետիկաական պաշարները և ներկրող նավթը, հեղուկացված նավթն ու գազը: Մեքենաշինության ճյուղային կառուցվածքում մեծ տեսակարար կշիռ ունեն տրանսպորտային, ռադիոէլեկտրոնային, էլեկտրատեխնիկական ու ծանր մեքենաշինությունը, ինչպես նաև հաստոցաշինությունը: Զարգացած են նաև սև և գունավոր մետաղաձուլությունը, նավաշինությունը, քիմիական արդյունաբերությունը, ավտոմոբիլային, թեթև արդյունաբերությունը և սննդի: Գյուղատնտեսությունից առավել զարգացած են բուսաբուծությունն ու բանջարաբուծությունը: Ինչպես նաև անասնապահությունը և տրանպորտը:

Նպատակը՝

1. Սովորողների մոտ զարգացնել ավանդույթների,ծեսերի  կատարման սովորույթները և դրանք դարձնել ուսումնական
2. Նախագծերը առցանց ուսուցման ժամանակ դարձնել ընտանեկան
3. Զարգացնել ինքնուրույն աշխատելու ունակությունը,մեդիակրթությունը
4. Բացահայտել սննդային ներկերը,որոնք օգտագործվում են զատիկի ծեսի ժամանակ ձվերը ներկելու համար 

Ընթացքը մեկ շաբաթ
Սովորողներին առաջադրվող հարցեր՝

• Բացատրել ծեսի իմաստը

Զատկի տոնով մենք ապացուցում ենք մեր հավատքը Աստծու հանդեպ: Սուրբ Զատիկը խորհրդանշում է նաև գարնան գալուստը: Հնում ձվերը ներկում էին սոխի կեղևով, որպեսզի ստանան կարմիր գույն: Կարմիր գույնը խորհրդանշում է Հիսուսի արյունը: Սեղանին դնում էին ավանդական գաթա, իսկ մեր այժմյան ժանականերում ձվերը ներկում են տարբեր գույների: Ավանդական գաթաներին այժմ փոխարինում են հատուկ Զատկական թխվածքներ, որոնք կոչվում են՝ կուլիչներ:

Ինչ գույներ է օգտագործում ձեր մայրիկը ձվերը ներկելու համար

Ես և մայրիկս ներկում ենք գունավոր:

• Ինչ քիմիական բաղադրություն ունեն այդ ներկերը

Գիտնականները վերլուծել են արդյունաբերության մեջ որպես սննդի ներկ օգտագործվող մի շարք միացությունների օպտիկական հատկություններն ու պարզել են, որ դրանցից երեքը կարող են օգտագործվել որպես լուսակլանիչ։ Դրանք են՝ սինթետիկ դեղին ներկը՝ E102 ինդեքսով, բնական դեղին ներկը՝ E100 ինդեքսով ու կարմրա-մանուշակագույնը՝ E163 ինդեքսով։ Բացի այդ՝ որպես կլանիչ պիտանի են նաև ոսկու կենսահամատեղելի նանոմասնիկները։

• Ինչ վնաս կարող են պատճառել այդ ներկերը մարդու օրգանիզմին

Սննդային ներկերը կարող են տարբեր վնասներ պատճառել մարդու օրգանիզմին: Այդ ներկերը կարող են թունավորել մեր օրգանզիմը և առաջացնել տարբեր տեսակի հիվանդություններ: