Posted in Italian

PROGETTO: TALES OF GIANNI RODARI

LE SCIMMIE IN VIAGGIO

Un giorno le scimmie dello zoo decisero di fare un viaggio d’istruzione. Cammina, cammina, si fermarono e una domandò:

-Cosa si vede?

-La gabbia del leone, la vasca delle foche e la casa della giraffa.

-Come è grande il mondo, e come è istruttivo viaggiare.

Ripresero il cammino e si fermarono soltanto a mezzogiorno.

-Cosa si vede adesso?

-La casa della giraffa, la vasca delle foche e la gabbia del leone.

-Come è strano il mondo e come è istruttivo viaggiare.

Si rimisero in viaggio e si fermarono solo al tramonto del sole.

-Che c’è da vedere?

-La gabbia del leone, la casa della giraffa e la vasca delle foche.

-Come è noioso il mondo: si vedono sempre le stesse cose. E viaggiare non serve proprio a niente.

Per forza: viaggiavano, viaggiavano, ma non erano uscite dalla gabbia e non facevano che girare in tondo come i cavalli di una giostra.

Թարգմանություն

ԹԵ ԻՆՉՊԵՍ ԿԱՊԻԿՆԵՐԸ ՈՐՈՇԵՑԻՆ ՃԱՆԱՊԱՐՀՈՐԴԵԼ

Մի օր կենդանաբանական այգու կապիկները որոշեցին ճանաչողական ճանապարհորդություն կատարել:Գնացին, գնացին, կանգ առան ու հարցրին.

– Ի՞նչ է երևում:

-Առյուծի վանդակը, փոկի ավազանն ու ընձուղտի տունը:

-Ի՜նչ մեծ է աշխարհը, ու ինչքա՜ն շատ բան ես իմանում`ճանպարհորդելով:

Շարունակեցին ճանապարհն ու կանգ առան միայն կեսօրին:

-Հիմա ի՞նչ է երևում:

-Ընձուղտի տունը, փոկերի ավազանն ու առյուծի վանդակը:

-Ի՜նչ տարօրինակ է աշխարհը, ու ինչքա՜ն շատ բան ես իմանում` ճանապարհորդելով:

Նորից ճանապարհ ընկան ու կանգ առան միայն արևամուտին:

-Իսկ հիմա, ի՞նչ է երևում:

-Առյուծի վանդակը, ընձուղտի տունն ու փոկերի ավազանը:

-Ի՜նչ ձանձրալի է աշխարհը. միշտ նույն բաներն են հանդիպում. ու ճանապարհորդելը ոչ մի բանի պետք չէ:

Եվ այդպես, նրանք ճնապարհորդում էին, ճանապարհորդում, բայց վանդակից դուրս չէին գալիս՝ պտտվելով ի շրջանս յուրյանց, կարուսելի ձիուկների պես:

Posted in Գրականություն

Սահյանական ընթերցումներ

ՋՐԻ ՊԵՍ

Կռիվ տայի անդադար
Ու փրփրեի ջրի պես:
Թափառեի քարե-քար,
Քար փշրեի ջրի պես:
Լվանայի քեզ, աշխարհ,
Ու մաքրեի ջրի պես:
Քչքչայի սարն ի վար,
Մարգ ջրեի ջրի պես:
Միայն ջրելու համար
Վիզ ծռեի ջրի պես:
Շողեր, շողեր հագնեի,
Ցող ցրեի ջրի պես:
Թող գեթ մի օր ապրեի,
Բայց ապրեի ջրի պես:

ԱՅՍ ԻՄ ՀՐԱՇՔ ԱՇԽԱՐՀՆ Է

Այս իմ հրաշք աշխարհն է, ուր
Գլխիվայր են ծառերն աճում,
Եվ ջրվեժներն ալեփրփուր
Դեպի երկինք են շառաչում։

Սարը սարից ամպ է խլում,
Ջուր է խմում ձորը ձորից,
Երկնքի մեջ արտ է ծլում,
Ու երկինք է բուսնում հողից…

Այս իմ հրաշք աշխարհն է, ուր
Շողքը տեր է, շվաքը՝ հյուր։

ԱՄՊԻ ԼԵՌՆԵՐ Է ՓՈՒԼ ՏՎԵԼ ՔԱՄԻՆ

Ամպի լեռներ է փուլ տվել քամին,
Ծիածաններ է կուլ տվել քամին։

Քամին մի ամբողջ աշուն է տարել,
Ամբողջ աշխարհ է շուռ տվել քամին։

Տարել է, տարել, էլ ո՞ւր եք ասում.
«Սխալմունքներ է թույլ տվել քամին»։

Posted in ՖԻԶԻԿԱ

§42. Կոնվեկցիա. §43.Ճառագայթային ջերմափոխանակում

Առաջադրվող հարցեր՝

1. Բացատրեք, թե ինչպես է տեղի ունենում ջերմափոխանակումը
մթնոլորտի ստորին՝ տաք, և վերին՝ սառը, շերտրրի միջև: Ձեզ
հայտնի որ օրենքի վրա է հիմնված այդ ջերմափոխանակումը:

Տաքանալիս օդն ընդարձակվում է, և նրա խտությունը փոքրանում է շրջապատող սառն օդի խտությունից։ Այդ դեպքում տաք օդի վրա ացդող արքիմեդյան ուժը գերազանցում է նրա կշիռը և ստիպում, որ այն բարձրանա վեր, իսկ ավելի մեծ խտությամբ սառն օդը իջնի ներքև։

2. Ջերմահաղորդման որ եղանակն են անվանում կոնվեկցիա: Որն է
կոնվեկցիայի և ջերմահաղորդականության երևույթի հիմնական
տարբերությունը:

Ջերմահաղորդականության միջոցով ջերմության հաղորդումը միջավայրի մի մասից մյուսը չի ուղեցվում նյութի տեղափոխմամբ։ Իսկ կոնվեկցիայի ժամանակ հեղուկներում և գազերում ջերմության փոխանցումը մի տեղից մյուսը տեղի է ունենում նյութի տեղափոխության հետևանքով։

3. Նկարագրեք օդում կոնվեկցիան ցուցադրող փորձը:

Ուղղաձիգ դրված ապակե խողովակը լցնենք ծխով։ Ծուխը սովորաբար երկար մնում է խողովակում։ Բայց երբ փորձենք ներքևից խողովակին մոտեցնենք վառվող սպիրտայրոց, ապա տաքացած օդը վեր կբարձրանա շնորհիվ կոնվեկցիայի և շարժման մեջ կդրվի խողովակի ներսի ծուխը որն էլ դուրս կգա խողովակի վերին ծայրից։

4. Նկարագրեք ջրում կոնվեկցիան ցուցադրող փորձը:

Ապակե անոթի մեջ ջուր լցնենք և անոթի հատակին դնենք կայլիումի պերմանգանատի մի քանի փշուր։ Կտեսնենք, որ հատակի մոտ ջուրը կդառնա մանուշակագույն։ Անոթը դնենք վառվող գազոջախին կտեսնենք, թե ինչպես է գունավորված ջրի ներքևի տաք շերտերը, արտամղվելով՝ սառը ջրից բարձրանում են վեր։ Իսկ սառը պատերի մոտի ջուրը իջնում է ներքև։

5. Ինչպես է գոյանում ամպը:

Երբ օդն սկսում է հագենալ ջրային գոլորշիներով, և ջերմաստիճանհ նվազում է, մթնոլորտում գտնվող ջրային գոլորշիներր խտանում են, ինչի հետևանքով առաջանում են ամպ:

6. Ինչպես է առաջանում քամին:

Մթնոլորտային բարձր ճնշման վայրից օդի զանգվածը տեղափոխվում է ցածր ճնշման վայր, և առաջա­նում է քամի: Քամու ուժգնությունը կախված է ճնշումների տարբերությունից, իսկ ճնշումների տարբերությունը՝ ջերմաստիճանների տարբերությունից։

7. Հնարավոր է արդյոք կոնվեկցիան պինդ մարմիններում?

Ոչ, քանի որ պինդ մարմինների մեջ հոսք, տեղափոխու, շարժում մի տեղից մյուսը հնարավոր չէ: Կոնվեկցիան տեղի է ունենում միայն հեղուկներում և գազերում:

8. Ինչ է էլեկտրամագնիսական դաշտը: Ինչ վիճակներում կարող է գոյություն ունենալ:

Բացի նյութից կան մատերիայի նաև այլ տեսակներ, որոնցից է Էլեկտրամագնիսական դաշտը։ Դրա դրսևորումներից են, օրինակ՝ լույսը, ռադիոալիքները։ Էլեկտրամագնիսական դաշտը կարող է գոյություն ունենալ և նյութական միջավայրում, և նյութից առանձին։

9. Ինչ է էլեկտրամագնիսական ալիքը:

Էլեկտրամագնիսական ալիք է կոչվում այնպիսի էլեկտրամագնիսական դաշտը, որը նյութից առանձնանալով՝ տեղափոխվում է տարածության մեջ:

10. Ջերմահաղորդման որ եղանակն են անվանում ճառագայթային ջերմափոխանակում: Բերեք մի քանի օրինակ:

Ճառագայթային ջերմափոխանակում է կոչվում ջերմային ճառագայթման արձակման և կլանման միջոցով կատարվող ջերմահաղորդումը: Ջերմային ճառագայթումը դա մարմնի արձակած էլեկտրամագնիսական ալիքներն են, որոնք կոչվում են նաև էլեկտրամագնիսական ճառագայթում: Ճառագայթային ջերմափոխանակման օրինակ է Արեգակից Երկրին ջերմության հաղորդումը:

11.Որ մարմինն է ավելի լավ կլանում ջերմային ճառագայթումը՝սև, թե սպիտակ:

Սև մարմինները ավելի լավ են կլանում ջերմային ճառագայթումը, իսկ սպիտակ և փայլուն մարմինները անդրադարձնում են իրենց վրա ընկնող ճառագայթների մեծ մասը:

12.Ինչու են օդապարիկները, ինքնաթիռի թևերը ներկում արծաթագույն, իսկ Երկրի արհեստական արբանյակներում տեղակայված որոշ սարքեր՝ մուգ գույնով:

Օդապարիկները և ինքնաթիռի թևերը ներկում արծաթագույն, քանի որ այդ գույնը քիչ ջերմային ճառագայթում է կլանում արևից, հետևաբար ավելի քիչ է տաքանում: Իսկ Երկրի արհեստական արբանյակները ընդհակառակը պետք է ավելի շատ ջերմային ճառագայթում կլանեն արևից, որպեսզի ավելի շատ էներգիա ունենան: Այդ պատճառով արբանյակներում տեղակայված որոշ սարքեր ներկում են մուգ գույնով:

Posted in Русский

Сам себе режиссер

1. Выйти сухим из воды

Прошлой ночью мы отправились домой, чтобы пойти на вечеринку. Нам удалось выйти сухим из воды . Потому что нас почти поймали.Но вечеринка была отличной, когда мы вернулись, наш родитель ничего не ожидал.


2. Как две капли воды

Когда я и мой лучший друг были в моей старой школе, учитель все время путал нас. Они сказали бы, что мы похожи Как две капли воды. Вот почему иногда мы лгали и говорили, что мы были тем человеком, которого сказал учитель.

3. Не разлей вода

У меня была подруга, с которой мы были очень близки, она была почти моей лучшей подругой, мы вообще не разлей вода , но потом выяснилось, что она говорила плохие вещи за моей спиной, рассказывая всем свои секреты, что я никогда не говорил с ней снова.

4. Тише воды, ниже травы

Когда ученик начал плохо себя вести, пришел директор и начал кричать на них, ученик молчал, как вода, под травой.

5. Под самым носом

Однажды моей маме позванила её подруга и попросила рицепт одного пирога. Она знала, что рецепт у неё в телефоне и начала его искать. Когда мы поняли, что она ищет, мы сказали, что телефон у неё под самым носом. Потом мы долго смеялись над этим случаем.

6. Язык проглотить

Во время видеоуроков все здороваются с учителем. Когда у кого-то возникают какие-нибудь проблемы, то они спокойно спрашивают. Но когда учитель задает вопрос, все сидят тихо, как будто проглотили языки.

7. С головы до ног

Однажды в дождливый день я с подругой возвращалась из школы. На дороге было полно луж. Мы старались ходить очень осторожно, чтобы не запачкаться. Но неожиданно рядом проехала машина и разбрызгала нас грязью с головы до ног.

Posted in English

English idioms and phrases

  1. The mean girl are so rude one day I hope I can give them a taste of my own medicine

What a taste of my own medicine mean : Bad treatment deservedly received for treating other people badly.

2. The boy wanted to get something off his chest to his parents . he wanted to come out of the closet.

What get something off his chest mean: To talk about something that has been bothering you for a long time , to admit something you have done wrong if you did something wrong.

3. Mike you should step up your game if you want to talk to Elli.

What step up your game means : To start performing better/ doing something better

4. I hate how the new girl sticks her nose in everyone drama where there is drama she is there.

What sticks her nose in means : To interfere

5. Here we party 24/7. Really? ya we are collage kids lets have a little bit of fun

What 24/7 means : Twenty-four hours a day; seven days a week; all the time; constantly.

6. Jamie is known for his short fuse just a few days ago he screamed at his coach for not letting him play.

What short fuse means : A quick temper

7. Because you are a crying wolf I think im not gonna be your friend.

What crying wolf means : To ask for help when you don’t need it

8. Trying to get a new job these days is like trying to find a needle in a haystack .

What find a needle in a haystack means : Virtually impossible to find.

9. The teacher went down in flames when the principal found out he is does not have a degree .

What went down in flames means : To fail suddenly and spectacularly.

10. You gave me that main idea help in the nick of time my teacher just gave us a quiz on that reading skill and I passed it!

What nick of times mean : Almost too late

Posted in Քիմիա, Թարգմանություն

Գիտելիքի ստուգում`Թթվածին

1. 16O և 18O երկու իզոտոպների միջուկներում պրոտոնների ընդհանուր գումարն է:

1. 18    3. 17

2. 16    4. 19

2. Ո՞ր նյութում է թթվածնի զանգվածային բաժինն ամենամեծը:

1. Ջրում    3. ավազում(SiO2)

2. կավիճում(CaCO3)    4. ածխաթթու  գազում(CO2)

Mr(H2O)=1·2+16=18

w (O)=16/18·100%

3.ա/Որշարքումեն ներառվածմիայնհիմնայինօքսիդները

1. CaO,CO,CO2    3. N2O5,P2O5,BaO

2.CuO,Fe2O3,MgO      4.Mn2O7,NO,ZnO

Հիմնային օքսիդները առաջանում են միայն մետաղներից: I, III, IV կետերում կան C և N տարրերը որոնք մետաղ չեն: Իսկ II-ում օքսիդները առաջացել են Cu, Fe, Mg-ից, որոնք մետաղներ են:

բ/Գրեք ընտրված օքսիդների  և ֆոսֆորական թթվի միջև ռեակցիաների հավասարումները:

3CuO+2H3PO4=Cu+23(PO4)-32+3H2O

3MgO+2H3PO4=Mg3(PO4)2+3H2O

3CaO+2H3PO4=Ca3(PO4)2+3H2O

3K2O+2H3PO4=2K3PO4+3H2O

3Na2O+2H3PO4=2Na3PO4+3H2O

4. աՈ՞րեղանակովկարելի էլաբորատորիայում թթվածին ստանալ.

1. մեթանի և ջրային գոլորշիների փոխազդեցությամբ

2. նատրումի և ջրի փոխազդեցությամբ

3. կալիումի պերմանգանատի քայքայելով

4. հեղուկացված օդը թորելով:

բ)  Գրել  քիմիական ռեակցիայի հավասարումը:

2KMnO4  =  K2MnO4  + MnO+ O2

5. Ինչի՞էհավասար օքսիդներումթթվածնիօքսիդացմանաստիճանը.

1. 32    3. -1

2. +1     4. -2

6. Որքա՞ն էմեկատոմթթվածնիիրականզանգվածը(գ).

1.32        3. 2,656∙10-23 

2. 16        4.53,44∙10-27

7. Ո՞ր պրոցեսինբնությանմեջթթվածինըչիմասնակցում.

1. տեղումների առաջացում   3. նեխում

2. ժանգոտում    4. այրում

9. աՆյութերիցո՞րզույգիհետթթվածինըչիփոխազդում.

1.Na և S        3.H2 և P

2.MgO և H2O    4.CH4 և Fe

բ)Գրելհնարավորքիմիականռեակցիաներիհավասարումները:

4Na + O2 = 2Na2O

S + O2 = SO2

2H2 + O2 = 2H2O

4P + 5O2 = 2P2O5

CH4 + 2O2 = CO2 + 2H2O

3Fe + 2O2 = Fe3O4

10. Ինչպե՞ս է կոչվում այն ռեակցիանորի ժամանակ մեկ բարդ նյութից առաջանում է մի քանի նյութեր.

1. միացման

2. փոխանակման

3. քայքայման

4. տեղակալման

բԳրելհամապատասխան քիմիականռեակցիայիհավասարումը…….:  

Cu(OH)2 = Cu + H2O

11. Բնութագրիրթթվածինտարրընրատարածվածությունըբնության մեջ …….

ա)կարգաթիվը 8,

բ)ատոմի բաղադրությունը` 8 նեյտրոն, 8 էլեկտրոն, 8 պրոտոն

գ)էլեկտրոնային թաղանթի կառուցվածքը 1s22s22p4

դ)ո՞ր պարբերության տարր է 2-րդ,

ե)ո՞ր խմբի և ենթախմբի տարր է 6-րդ խմբի և գլխավոր ենթախումբ,

զ)ինչպիսի՞ տարր է` մետաղ  է, թե՞ ոչմետաղ, ոչ մետաղ

է) ալոտրոպ տարաձևությունները, իզոտոպները- 16O,17O,18O, օքսիդացման աստիճանները -2, −1

12. Քիմիական տարրի կարգաթիվը էՈ՞րնէ մոլեկուլ այդ տարրի ատոմներիցկազմված նյութը.

1. 5O2     3. 5O

2. O       4. 5P

13.ա)Ո՞րնյութիհետթթվածինըկարողէփոխազդել.     1)Au, 2)Fe,  3)P , 4)S , 5) Cl2,  6)Ne

  1. 1, 2                                              3. 2, 3, 4:
  2. 4, 5, 6                                          4.  1, 2, 3, 4, 5

բ)Գրել համապատասխանռեակցիաներիհավասարումները:

S + O2 = SO2

4P + 5O2 = 2P2O5

3Fe + 2O2 = Fe3O4

14. Ո՞ր եղանակով կարելի է լաբորատորիայում թթվածին ստանալ.

1) ջրի էլեկրտոլիզից

2) բերթոլեի աղի քայքայումից

3)կալցիումի կարբոնատի քայքայումից

4) կալիումի պերմանգանատի քայքայումից

5) ալյումինի և ալկալու փոխազդեցությունից

Ճիշտ պատասխանըբերվածէ թվերիշարքիտեսքով.

  1. 2,4,5                2.  1,5          3.  1, 2, 4                   4.  1,3,4:

բ)Գրելհամապատասխանռեակցիաներիհավասարումները……………..:

2H2O = 2H2 + O2

2KClO3=2KCl +3O2

2KMnO4  =  K2MnO4  + MnO+ O2

15.ա)Գրելայնռեակցիաների հավասարումներըորոնց օգնությամբ կարելի է իրականացնել հետևյալ փոխարկումները նշելովռեակցիաների տեսակները.

KMnO4 —>O2  —> P2O5  —>  H3PO4  —>  Ca3(PO4)2 

2KMnO4 =  K2MnO4 + MnO2 + O2         -քայքայման

5O2 + 4P = 2P2O5      — միացման

P2O5 + 3H2O = 2H3PO4   — միացման

2H3Po4 + 3Ca(OH)2 = Ca3(Po)2 + 6H2O — Փոխանակման

բ)Երկրորդվերօքսռեակցիայիհամարկազմելէլեկտրոնային հաշվեկշռի հավասամը, հավասարեցնել, նշելվերականգնիչըևօքսիդիչը:

գՊատասխանում նշված է օքսիդիչի և վերականգնիչի գործակիցների գումարը

  1. 4        3.  9
  2. 5        4.11

16. Ինչպիսի՞քիմիականկապերենառկահետևյալմիացություներում`O2 , H2O , KFում .

1. իոնային, բևեռային կովալենտ, ոչ բևեռային կովալենտ

2. բևեռային կովալենտ, իոնային, ոչ բևեռային կովալենտ

3. ոչ բևեռային կովալենտ, բևեռային կովալենտ, իոնային

4. միայն իոնական

17.Համապատասխանացնելռեակցիաներիտեսակներըևօրինակները.
ա.միացման                         1.2KOH+H2SO4=K2SO4+2H2O
բ.քայքայման                      2.CaCO3=CaO+CO2
գ.փոխանակման                 3.Zn+2HCl=ZnCl2+H2
դ.տեղակալման                  4.H2+Cl2=2HCl
Ընտրել ճիշտ պատասխանների շարքը
1.ա4,բ2,գ1,դ3
2.ա1,բ4,գ3,դ2
3.ա3,բ2,գ1,դ4
4.ա4,բ2,գ3,դ4

18.Ինչէօզոնը:

1/ թթվածնի ալոտրոպ ձևափոխություն

2/թթվածնի իզոտոպ

3/ թթվածնի իզոմեր

4/ջրածնի և թթվածնի միացություն

19.Որշարքումէպահպանվածնյութերիմետաղ—հիմնայինօքսիդ—հիմք—թթու—աղհաջորդականությունը.
1.C-Fe2O3-H2SO4-Fe(OH)2                 3.Fe-CO2-KOH_HCl-FeCl2
2. Ca-MgO-KOH-HNO3   -NaCl          4.P-Na2O-HCl-KOH-ZnCl

20.Հաստատեք կամ հերքեք պնդումների ճշմարտացիությունը թթվածին պարզ նյութի վերաբերյալ:
ա/մասնակցում է բույսերի և կենդանիների շնչառական գործընթացին: այո

բ/ջրի մոլեկուլում զանգվածային բաժինը կազմում է 88,9%: այո

գ/մտնում է բոլոր օքսիդների բաղադրության մեջ: այո

դ/օդից թեթև է: այո

զ/ ստացվում է ջրի քայքայումից: այո

ե/ունի հոտ,համ: ոչ

Posted in ՖԻԶԻԿԱ

Ջերմաքանակ և ջեմահաղորդականություն

Առաջադրվող հարցեր՝
1. Ինչով են տարբերվում ջերմահաղորդման պրոցեսը և
աշխատանքի կատարումը:

Եվ ջերմահաղորդմամբ, և մեխանիկական աշխատանք կատարելով կարելի է փոփոխել մարմնի ներքին էներգիան, տարբերությունը միայն այն է, որ ջերմահաղորդման պրոցեսը տեղի է ունենում առանց աշխատանք կատարելու:

2. Ինչ է ջերմաքանակը:

Ջերմաքանակը մարմնի ներքին էներգիայի փոփոխությունն է ջերմահաղորդման պրոցեսում: Այսինքն ջերմաքանակը ներքին էներգիայի այն մասն է, որը ջերմահաղորդման պրոցեսում մի մարմինը տալիս է մյուսին:

3. Ինչ միավորով է արտահայտվում ջերմաքանակը
միավորների ՄՀ-ում:

Ջերմաքանակը, ինչպես նաև էներգիան, արտահայտվում է ջոուլով (Ջ): Օգտագործում են նաև կիլոջոուլ (կՋ) և մեգաջոուլ (ՄՋ) միավորները:

4. Որ դեպքում է ավելի շատ ջերմաքանակ պահանջվում՝
նույն զանգվածի գոլ, թե եռման ջուր ստանալու
համար:

Քանի որ ջուրը եռման ժամանակ հասնում է 100 աստիճանի, իսկ ավելի բարձր աստիճանի դեպքում գոլորշիանում է, նշանակում է գոլ ժամանակ իր ջերմաստիճանը ավելի ցածր է: Հետևաբար զանգվածի գոլ վիճակ ստանալու համար ավելի քիչ ջերմաքանակ է պահանջվում, քան եռման ջուր ստանալու, քանի որ ավելի բարձր ջերմաստիճան ստանալու համար ավելի շատ ջերմաքանակ է հարկավոր:

5. 1լ և 2լ տարողությամբ անոթները լիքը լցված են եռման ջրով: Մինչև սենյակային ջերմատիճանը սառչելիս որ անոթի ջուրն ավելի շատ ջերմաքանակ կկորցնի:

2լ, քանի որ երկու անոթներն էլ լցված են ջրով` այսինքն նույն նյութով, և նրանց սկզբնական և վերջնական ջերմաստիճանները պետք է լինեն նույնը` եռման աստիճանից պետք է փոխվեն սենյակային ջերմաստիճանի, իսկ երկրորդ անոթի ծավալը, հետևաբար և կշիռը երկու անգամ մեծ է առաջինից, հետևավար երկրորդ անոթը առաջինից երկու անգամ ավելի շատ ջերմաքանակ կկորցնի սառչելիս:

6. Նկարագրեք ջերմահաղորդականության երևույթը ցուցադրող փորձը:

Պղնձե ձողի երկայնքով մոմով մի քանի լուցկու հատիկ ամրացնենք: Ձողի մի ծայրը տաքացնենք սպիրտայրոցի բոցով: Տաքանալու ընթացքում մոմն սկսում է հալվել, և լուցկիներն աստիճանաբար պոկվում են ձողից: Ընդ որում՝ սկզբում պոկվում են այն լուցկիները, որոնք կրակի բոցին ավելի մոտ են: Հետո հերթականությամբ պոկվում են մյուսները: Այս փորձից երևում է, որ էներգիայիան հաղորդվում է ձողի տաք ծայրից դեպի սառը ծայրը:

Studio_20200416_205054

7. Թվարկեք մի քանի լավ ջերմահաղորդիչ մի քանի վատ ջերմահաղորդիչ նյութեր:

Լավ ջերմահաղորդիչներ մետաղներն են, օրինակ` արծաթ, երկաթ, պղինձ: Ավելի վատ ջերմահաղորդիչներ են հեղուկները, օրինակ՝ ջուրը, իսկ գազերը, օրինակ՝ օդը, շատ ավելի վատ ջերմահաղորդիչներ են: Վատ հաղորդիչներ են նաև բամբակը, բուրդը, ռետինը, փայտը, խցանը, կտորը:

8. Ինչու է օդը վատ ջերմահաղորդիչ:

Օդը գազերի խառնուրդ է: Գազերի ջերմահաղորդունակությունը շատ փոքր է:  Ջերմահաղորդունակությունը էներգիայի փոխանցումն է մարմն մի մասից մյուսը, որը տեղի է ունենում մոլեկուլների փոխազդեցության ընթացքում: Գազերում մոլեկուլները գտնվում են միմյանցից մեծ հեռավորությունների վրա, ուստի էներգիայի փոխանցումը տեղի է ունենում շատ ցածր արագությամբ:

9. Ինչ կիրառություն ունեն ջերմամեկուսիչ նյութերը:

Որպես ջերմամեկուսիչներ օգտագործվում են ցածր ջերմահաղորդականություն ունեցող նյութերը: Օրինակ` աղյուսե պատերը սենյակի օդը լավ են պահպանում սառչելուց: Պատուհանի կրկնակի ապակիները` բաժանված օդի շերտով, նույնպես լավ են ջերմամեկուսացնում սենյակը: Մուշտակը ձմռանը մարդու մարմինը պահպանում է սառչելուց: Մառանները սովորաբաև պատում են ջերմամեկուսիչ նյութերով (ծղոտ, թեփ և այն), որոնք պաշտպանում են այնտեղ պահվող մթերքը տաքանալուց:

10.Ինչ եք կարծում հնարավոր է ջերմահաղորդականությն երևույթը վակուումում: Ինչու:

Ձերմահաղորդականությունը տեղի է ունենում մոլեկուլների իրար հետ բախվելու միջոցով, իսկ վակուումում մոլեկուլներ չկան: Հետևաբար, վակուումում ջերմահաղորդականություն երևույթը հնարավոր չէ:

Posted in Գրականություն

Ղազարոս Աղայան

Ղազարոս Աղայան․ հոդվածներ։

«ՄԻ ԿԱԼ ՀԱԿԱՌԱԿ ՉԱՐԻ»

Շատերն ինձ հարցնում են, թե ես ի՞նչ կարծիքի եմ «չարին հակառակ չկենալու» վերաբերությամբ։

Թեպետ շատ վտանգավոր է մեծերի ասածին դեմ գնալը, բայց ես չպիտի ծածկեմ իմ կարծիքն ու համոզմունքն այդ մասին։

Բնության մեջ ոչ մի կենդանի արարած չկա, որ ինչևիցե մի բանով զինված չլինի իր գոյությունը պաշտպանելու համար։ Երկու կենդանի արարածներ իրար բարեկամ լինել չեն կարող, եթե մեկը մյուսի կյանքին վտանգ է սպառնում։ Մարդը կարող է միայն այնքան բարի լինել, որ չի հարձակվի ուրիշի վրա, բայց երբ իր վրա են հարձակվում, նա չի կարող չպաշտպանվել։

Երբ որ Քրիստոսին ապտակ զարկեցին, նա իր մյուս երեսը դեմ չարավ ապտակողին, այլ ասաց․ «Եթե չար խոսեցի, վկայիր չարի մասին, իսկ եթե բարի, ինչ՞ու ես զարկում ինձ»։      (Հով․ գլ․ ԺԸ․ 23):

Այս է ահա բնականը, իսկ « չարին հակառակ չկենալը» անճարության, թուլության և ստրկության հետևանք է․ այսինքն՝ չարին հակառակ չկենալը առաքինություն չէ, այլ անկարողի խոհեմություն՝ ժամանակ վաստակելու համար, ընդդիմանալու ուժ հավաքելու համար։ Չարին հակառակ չկենալը շատ անգամ խոհեմություն էլ չէ, այլ անբարոյականություն, անբանականություն, անասնություն, որովհետև թույլ է տալիս չարերին, որ բարիների հետ վարվեն իրենց ուզածի պես։ Բայց այդ բարոյական սկզբունքը ասված է ամենքի համար։ Այդ սկզբունքին պետք է հետևեն ամենքը։ Այո, այդպես են բացատրում, բայց դա սոփեստություն է։ Ամենքի մեջ միակերպություն ոչ եղել է և ոչ էլ կլինի երբեք։ Մեկոնք հիմարությամբ կընդունեն այդ, իսկ մյուսները՝ չարությամբ կօգտվեն այդ հանգամանքից։ Ի՞նչ կվաստակես նրանից, եթե ասես․ «Սուր քո, և պարանոց մեր»։ Չ՞է որ թշնամին էլ հենց այդ կուզի և սուրը պարանոցիցդ անպակաս կպահե, ինչպես որ կա և եղել է միշտ։

Ես դեմ չեմ խոհեմության, որ դարձյալ ինքնապաշտպանության մի զենք է, բայց խոհեմությունը պետք չէ շփոթել առաքինության հետ։ Չարին հակառակ չկենալը՝ ուղիղ և բարոյական վարդապետություն չէ։ Դա դեմ է և ՛ խելքի, և՛ բարոյականության։

ԻՆՔՆՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆ

«Չարին հակառակ չըկենալու» վրա ես նայեցի ինքնապաշտպանության տեսակետից: Ինձ ասողներ եղան, թե ես այդ բանն այնպես չեմ բացատրում , ինչպես Տոլստոյը: Պետք է գիտենալ սակայն, որ Տոլստոյը չի ասում, թե «չարին չպետք է հակառակ կենալ»: Սա կնշանակե՝ «չարիքին պետք է հակառակ կենալ, միայն ոչ չարիքով»:

Ես էլ հո չե՞մ ասում, թե՝ երբ մեկը քո տունը կրակ տա, դու էլ գնա նրանը կրակ տուր: Այլ թե՝ «երբ տեսնում ես, որ տունդ կրակ են տալիս, աշխատիր թույլ չտալ, և պաշտպանիր ինչով որ կարող ես»:

Գոյության պաշտպանությունը հակառակ չէ ոչ մի օրենքի:

Բայց եթե դուրս կգա, որ դա հակառակ է Տոլստոյի ասածներին, թող լինի հակառակ, քանի որ նա մի մարդ է սխալական, իսկ տիեզերական օրենքները հավիտենական են:

Թող այս բանը լավ իմանա կրթվող հայ սերունդը և սիրե ու պաշտպանե իր դժբախտ ազգն ու լեզուն, իր պապերի թողած ավերակները և իր ծնող եկեղեցին:

Ինքն իրան չպատվողը ուրիշից պատիվ սպասելու իրավունք չունի: Ինքն իրան չօգնողը նույնիսկ աստծուց օգնություն հուսալու իրավունք չունի: Մեզ պես խեղճ ազգերը միայն ինքնօգնությամբ կարող են զորեղանալ և պահպանել իրանց գոյությունը: Դժբախտ ազգերի ամեն մի գիտակից անդամի մեջ շատ զարգացած է լինում ինքնապաշտպանության զգացումը: Դրանք դառնում են մի-մի լուսատու ճրագ և լուսավորում իրանց ազգակիցների առաջադիմության ուղին… դեպի ԻՆՔՆՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆ…

Դուրս բեր մտքեր, արտահայտիր քո վերաբերմունքը: 100 տարի անց արդիակա՞ն են այս մտքերը, թե՝ ոչ. ինչպե՞ս:

Բայց եթե դուրս կգա, որ դա հակառակ է Տոլստոյի ասածներին, թող լինի հակառակ, քանի որ նա մի մարդ է սխալական, իսկ տիեզերական օրենքները հավիտենական են:

Ես այս մտքի հետ համաձայն եմ,որովհետև մարդը չի կարող կատարյալ լինել,բյաց տիեզերական օրենքները կատարյալ են և անսխալ:

Թող այս բանը լավ իմանա կրթվող հայ սերունդը և սիրե ու պաշտպանե իր դժբախտ ազգն ու լեզուն, իր պապերի թողած ավերակները և իր ծնող եկեղեցին:

Ինձ թվում է դա սխալ է որ մարդը իր ազգը ասում է դժբախտ,ինձ թվում է, որ դու կարող ես ընդհունել, որ քո ազգը դժբախտ է, բայց դա պետք չէ ասել դա ինձ թվում է քո երկրի նվաստացում է:

Գոյության պաշտպանությունը հակառակ չէ ոչ մի օրենքի:

Կյանքի համար պայքարելը դա հակառակ չէ ոչ մի օրենքի ոչ ոք քեզ չի կարող ասել երբ որ քեզ խփում են մի խփիր կամ մի պաշտպանվիր։Բայց դրա համար քեզ ոչ մի պատիժ չպետք է հասնի։

Posted in Հայոց պատ.

Առաջադրանք 8-րդ դասարան.Ապրիլի 10-17

Ներկայացրու Հայկական Հարցը 1912-1914թթ.

Պողոս Նուբար փաշա և Ազգային պատվիրակություն

Ամենայն հայոց կաթողիկոս Գևորգ Ե–ն 1912 թ. հոկտեմբերի 2–ին Կովկասի փոխարքա Ի. Վորոնցով Դաշկովի միջոցով դիմեց ռուսական կայսրին` հայերին պաշտպանելու խնդրանքով: Այնուհետև նոյեմբերի 10–ի կոնդակով Պողոս Նուբար փաշան նշանակվեց Եվրոպայում կաթողիկոսի լիազոր ներկայացուցիչ: Նրա գլխավորությամբ ստեղծված Ազգային պատվիրակությունը հայկական բարենորոգումների հուշագիր պատրաստեց տերություններին ներկայացնելու համար: 1913 թ. ամռանը Հայկական հարցը կրկին դարձավ վեց տերությունների (Ռուսաստան, Մեծ Բրիտանիա, Ֆրանսիա, Գերմանիա, Իտալիա, Ավստրո–Հունգարիա) դիվանագիտական պայքարի առարկա:

Անդրեյ Մանդելշտամը և նրա  հայակական բարենորոգումների նախագիծը

Անդրեյ Մանդելշտամը Պոլսում ռուսական դեսպանության թարգմանիչն էր։ Նա մշակեց մի նախագիծ, ըստ որի նա առաջարկում էր հայկական վեց նահանգներից` Էրզրումից, Վանից, Բիթլիսից, Դիարբեքիրից, Խարբերդից, Սեբաստիաից, կազմել  մեկ նահանգ: Ընդհանուր նահանգապետը, պետք է լիներ թուրքահպատակ քրիստոնյա կամ եվրոպացի։ Անտանտի երկրները հավանություն տվեցին ռուսական նախագծին, իսկ Եռյակ միության երկրները մերժեցին:

1914թ. հունվարի 26-ի ռուս-թուրքական համաձայնագիրը

1914 թ. հունվարի 26–ին ստորագրվեց Արևմտյան Հայաստանում բարենորոգումներ անցկացնելու վերաբերյալ ռուս–թուրքական համաձայնագիրը: Ըստ համաձայնագրի` յոթ նահանգներից, (ավելացվել էր Տրապիզոնի նահանգը) ձևավորվում էր վարչական երկու
միավոր:

1914թ.-ի բարենորոգումների չիրականացման պատճառները

Քանի որ սկսվել էր առաջին համաշխարհային պատերազմը, Թուրիքան օգտվեց իրավիճակից և չեղյալ համարեց բարենորոգումների ծրագիրը և կասեցրեց եվրոպացի տեսուչների աշխատանքը:

«Պողոս Նուբար փաշան որպես հայ ականավոր քաղաքական գործիչ»

Պողոս Նուբար Փաշան հայ ականավոր քաղաքական գործիչ էր։ Նա Եգիպտոսի վարչապետ Նուբար Փաշայի որդին։ Պողոս Նուբարը նաև Հայկական Բարեգործական Ընդհանուր Միության հիմնադիրներից է և առաջին նախագահը։

Boghos_Nubar_Pasha_(1906)_-_TIMEA

1912 թ․ Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Գևորգ 5-րդի կոնդակով գլխավորեց ազգային պատվիրակությունը և պետք է Մեծ տերություններին ներկայացներ թուրքահպատակ հայկական նահանգներում բարեփոխումներ կատարելու հարցը։ Հետևանքը եղավ 1914 թ-ին Թուրքիային բարենորոգումներ պարտադրող պայմանագիրը,որը ցավոք համաշխարհային պատերազմի պատճառով, մնաց անկատար։ Պատերազմի սկսելու պահին Պողոս Նուբարը կիլիկիահայերին փրկելու նպատակով դիմել է անգլիացիների, սակայն մերժվել է։

unnamed

6000 ոսկի է տրամադրում արևելահայերի շարժմանը։ Հայության անունից շրջում է Եվրոպայում՝ բանակցելով տարբեր երկրների կառավարությունների հետ։ 1919 թ-ին անկախ Հայաստանին օգնություն է տրամադրում ալյուրի և այլ սննդամթերքների տեսքով։ Մի քանի ամսվա ընտաթցքում 1մլն․ 600.000 ֆրանկի օգնություն ուղղվեց արևմտահայերին: 1919 թ. Պողոս Նուբարը՝ որպես արևմտահայերի պատվիրակության ղեկավար, ՀՀ պատվիրակության հետ միասին ներկայացավ Փարիզի կոնֆերանսում։

Հայագիտությունը զարգացնելու նպատակով 4000 ոսկի է փոխանցել Օքսֆորդի համալսարանին հայագիտական ամբիոն բացելու համար։ Մահացել է 1930 թ. Փարիզում։

Զապել Եսայան,Զաբել Եսայանի 11-էջանոց զեկույցը»/
/բացահայտել Զապել Եսայանի ինքնությունը/15 նախադասություն/, հոդվածը կարդալուց հետո 15 նախադասությամբ ամփոփել/

Զաբել Եսայանը 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկսզբի հայտնի հայ գրող, բանաստեղծ, հրապարակագիր, թարգմանչուհի է։ Նրա առաջին արձակ բանաստեղծությունը «Երգ առ գիշեր»֊ն  է, բայց Եսայանի ստեղծագործական հասունության արտահայտությունը եղան «Սկյուտարի վերջալույսներ», «Կեղծ հանճարներ», «Հլուները և ըմբոստները», «Շնորքով մարդիկ» վիպակները, որոնք աչքի են ընկնում հոգեբանական վերլուծությունների խորությամբ, իրականության ռեալիստական պատկերմամբ։

unnamed (2)

Ադանայի ջարդերից հետո նա 1909-ին մեկնում է Կիլիկիա, «Ազատամարտ» թերթում տպագրում հոդվածներ աղետի մասին, ինչպես նաև Կիլիկիայի հայության ողբերգությունը նկարագրում է «Ավերակներու մեջ» գրքում, «Անեծքը» և «Նոր հարսը» պատմվածքներում։

1915-ին Զաբել Եսայանին հաջողվում է խույս տալ ձեռբակալությունից՝ ապաստանելով Թիֆլիսում։ Հետագայում նա եղեռնի մասին հիշողություններ է հրատարակում Բաքվի «Գործ» ամսագրում, իսկ
1918-ին Մերձավոր և Միջին Արևելքի երկրներում կազմակերպում է հայ տարագիրների և ողբերի հավաքման ու տեղավորման գործը։

Զաբել Եսայանը հայտնի է նաև 11 էջանոց զեկույցով, որով հեղինակը ներկայացրել է 1915-ին և դրանից հետո հայ կանանց և աղջիկներին պատուհասած դժբախտությունները: Այդ փաստաթուղթը հայտնաբերել են թուրք պատմաբան Ումիթ Քուրթը և լրագրող Ալև Էրը Փարիզի Նուբարյան գրադարանում կատարած ուսումնասիրությունների ժամանակ։ Այդ զեկույցը ներկայացվել է Փարիզի Խաղաղության կոնֆերանսում հայկական պատվիրակության անդամ Պողոս Նուբար Փաշային, և նա էլ այն հանձնել է կոնֆերանսին մասնակից երկրների ներկայացուցիչներին:

Զաբել Եսայանը զեկույցում նշում է, որ երիտութուրքական իշխանությունները պատերազմը սկսելուց անմիջապես հետո սիստեմատիկ կերպով իրականացրել են երկրի ոչ մուսուլման ազգերի ոչնչացումը: Երիտասարդ կանանց, աղջիկներին և երեխաներին գողանում էին: Ըստ Եսայանի՝ նրանց թիվը գերազանցում է 200 հազարը։

Կանանց մի մասին առևանգում էին հենց իրենց քաղաքներից և գյուղերից, հատկապես քաղաքի հայնտի հայերի կամ հարուստ ընտանիքների ժառանգորդ աղջիկներին: Կանանց վրա էին հարձակվում քրդերը, չերքեզները, չեչենները, սակայն ամենասարսափելին հայ կանանց նկատմամբ թուրքերի վերաբերմունքն էր:Եսայանը նշում է, որ բարձր դասի պատկանող կանանց խումբը հսկել է լավ պատրաստված պահակախումբը: Այդ կանանցից շատերն առաջին իսկ հնարավորության դեպքում ինքնասպան են եղել, շատ ծնողներ իրենց երիտասարդ աղջիկներին նետել են Եփրատի ջրերի մեջ, նորածին երեխաներին գրկած բազմաթիվ երիտասարդ կանայք նույնպես ցատկել են անդունդը: Շատերը խենթանում էին, քիչ էր այն մարդկանց թիվը, որ կարողանում էին ինքնապաշտպանվել:

Աղբյուրները՝ Հայոց պատմություն, դասագիրք 8-րդ դասարան, էջ106-111, և wikipedia

Posted in Հայոց լեզու

Հաշվետվություն

Ամեն օր, բացի հանգստյան օրերից, ես արթնանում եմ առավոտյան ժամը 8:00-ին։ հագնվում, հավագում եմ իմ սենիակը , լվացվում և պատրաստվում դասերին։ Երբ ավարտվում են տեսադասերը ես սկսում եմ մասամբ կատարել տնայիներ։ Տնայիները ավարտելուց հետո իմ գիրքնեմ շարունակում։  Գիրք կարդալուց հետո ես playstation եմ խաղում կան օրեր որ մենակ եմ խաղում կան օրեր որ խաղում եմ ընտանիքիս հետ։  Բայց հիշեցնեմ որ օրվա ընդացքում խաղում եմ շնիկիս հետ։  Երեկոյան ընդրում ենք ընտանիքով և ֆիլմ նայում։ Մենք քնում են ժամը 12:00-ին։