Posted in Uncategorized

Անգլիական Բուրժուական հեղափոխություն

Հեղափոխություն-հիմնաքարային փոփոխություն ուժի կամ կազմակերպչական կառուցվածքների մեջ, որը տեղի է ունենում համեմատաբար կարճ ժամանակահատվածում: 

http://Անգլիական Բուրժուական հեղափոխոթյուն

Ունենալով ժողովրդի աջակցությունը՝ խորհրդարանն իրականացրեց բարենորոգումներ՝ օրինակարգեց իր գործոնեությունը, արգելեց կամայական հարկերը, խրախուսեց ձեռներեցությունը, պատասխանատվության ենթարկեց մի շարք բարձրաստիճան պաշտոնյաների։ Այս իրադարձություններով սկսվեց Անգլիական հեղա փոխությունը, որը շարունակվեց մինչև 1660 թ.։
Չարլզ I–ը մերժեց խորհրդարանի նախաձեռնությունը և հեռացավ Լոնդոնից։ Նա պատերազմ հայտարարեց։ Խորհրդարանն էլ ստեղծեց իր բանակը՝ Օ. Կրոմվելի գլխավորությամբ։ 1642–1649 թթ. ծավալվեց քաղաքացիական պատերազմ, որտեղ հեղափոխականները: 

Posted in Uncategorized

Հոկտեմբերի 14-20, առաջադրանք. առաջադրանք 1

  • Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կազմավորումը//Համաշխարհային պատմություն, 8-րդ դասարան, էջ 23-24/
  • Ջ.Վաշինգտոնի դերը ԱՄՆ-ի կազմավորման գործում

Ազգային–ազատագրական պայքարը վերաճեց Անկախության պատերազմի, որն ընթացավ 1775–1783 թթ.։ Ֆիլադելֆիա քաղաքում հրավիրված գաղութների ներկայացուցիչների համաժողովը (Կոնգ րե սը) հռչակեց ամերիկացիների բնական իրավունքները՝ Անգլիայից պահանջելով ճանաչելու դրանք։ Սակայն մերժում ստանալով՝ սկսեց ձևավորել կանոնավոր բանակ։ Այդ գործը հանձնարարվեց Ջ. Վաշինգտոնին:
Մինչ ընթանում էին ռազմական գործողությունները, 1776 թ. հուլիսի 4–ին Կոնգրեսն ընդունեց Անկախության հռչակագիրը։ Այն հիմնված էր լուսավորական գաղափարների վրա. ճանաչել ամերիկյան ազգի իրավունքը՝ ստեղծելու իր ինքնուրույն կյանքը, ազատությունը և երջանկությունն ապահովող պետություն։ Կոնգրեսը հռչակեց Ամերիկայի Միացյալ Նահանգների կազմավորման մասին։ 

Անկախության հռչակումից հետո առաջին նախագահ ընտրվեց հենց Ջորջ Վաշինգտոնը: Նրա դերը ԱՄՆ-ի անկախության մեջ շատ կարևոր էր:

Posted in Uncategorized

Դաս3,4

Թեման.Հավասարաչափ արագացող շարժում:Արագացում:

Հավասարաչափ արագացող շարժման արագացման որոշումը

Դասարանում քննարկվող հարցեր.

1.Որ անհավասարաչափ շարժումն է կոչվում հավասարաչափ արագացող

Մարմնի շարժումը կոչվում է հավասարաչափ արագացող, եթե այդ շարժման արագությունը կամայական հավասար ժամանակամիջոցներում փոփոխվում է նույն չափով։

2.Որ ֆիզիկական մեծությունն էկոչվում հավասարաչափ արագացող շարժման արագացում;

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է մարմնի շարժման արագության փոփոխության և այն ժամանակամիջոցի հարաբերությանը, որի ընթացքում կատարվել է այդ փոփոխությունը, կոչվում է հավասարաչափ արագացող շարչման արագացում։

3.Ինչ է ցույց տալիս արագացումը:Որն է արագացման միավորը,և ինչպես է այն սահմանվում:Գրել բանաձևը:

Արագացման միավորն այնպիսի հավասարաչափ արագացող շարժման արագացումն է, երբ այդ շարժման արագությունը յուրաքանչյուր 1վ-ում փոփոխվում է 1մ/վ-ով։ Արագացումը սովորաբար նշանակում են a տառով(լատիներեն «ակսելերատիո» արագացում բառից)։ Եթե մարմնի արագությունը աճելով 0-ից, t ժամանակի ընթացքում հավասարվում է v-ի, ապա 

Արագացում=արագություն/ժամանակամիջոց

a=v/t

4.Հավասարաչափ շարժման ճանապարհի և արագության բանաձևը

V=s/t

S=vt

5.Հավասարաչափ արագացող շարժման արագության և ճանապարհի բանաձևերը

Արագություն=արագացում*ժամանակամիջոց

V=at

Ճանապարհ=1/2արագություն*ժամանակամիջոց

S=1/2vt

Լրացուցիչ առաջադրանք

Սովորել՝ Է. Ղազարյանի դասագրքից. էջ6-ից մինչև էջ12

Անցած նյութի կրկնողություն

Posted in Uncategorized

Բացահայտիչ 2

Արամին՝ որպես օրինապահ զինվորի, հատնեցին շնորհակալություն:

Մասնական բացահայտիչը շեշտը դնում է գոյականի մեկ հատկանիշի վրա, բացահայտում է նրա միայն մի կողմը:

  • Գտիր մսնական բացահայտիչներն ու ընդգծիր:

Հայրս երեխաների համար գնում էր խաշխաշով բլիթներ՝ իբրև Զատկի տոնի լավագույն նվեր:

Որպես փորձված զինվոր՝ նա խրատում էր նորակոչիկներին ու ոգևորում:

Հինավուրց բերդի մոտ կանգնած է Առաքելոց եկեղեցին՝ իբրև մոխրագույն թռչուն:

Պարոն Սիմոնյանը կանչեց ինձ՝ որպես լավ սովորողի, և մանրամասն հարցեր տվեց:

Շարքի առջևից գնում էր նա՝ որպես հմուտ հեծանվավար:

Մասնական բացահայտիչը կազմվում է ինչպես և որպես բառերով:

  • Ընդգծիր որոշիչները: Դրանք փոխարինիր մասնական բացահայտիչով՝ բացահայտյալից առաջ և բացահայտյալից հետո:

Կոշիկի դատարկ տուփի  նման տունը ինչ-որ մեկի կողմից մոռացվել էր այդ հեռավոր բլրի վրա: 

Տունը՝ որպես կոշիկի դատարկ տուփ, ինչ-որ մեկի կողմից մոռացվել էր այդ հեռավոր բլրի վրա։

Նավի հսկա թրի նմանվող սուր քթամասը ճեղքում էր ջուրը:

Նավի սուր քթամասը՝ ինչպես հսկա թուր, ճեղքում էր ջուրը։

Ապահով թաքստոցի նմանվող այդ տակառը կատվին շատ էր փրկել:

Այդ տակառը՝ ինչպես ապահով թաքստոց, կատվին շատ էր փրկել։

Մութ վարագույրի նմանվող անտառը թաքցնում էր այդ հսկա կենդանիների բախումը:

Անտառը թաքցնում էր՝ որպես մութ վարագույր, այդ հսկա կենդանիների բախումը։

Սպիտակ բրդի եթերային ծվենների նման  ամպերը սահում էին մեր գլխի վրայով:

Ամպերը՝ ինչպես սպիտակ բրդի եթերային ծվեններ, սահում էին մեր գլխի վրայով։

  • Կետերի փոխարեն ավելացրու մասնական բացահայտիչներ:

Էլիասը`ինչպես գիտ, ինձ բացատրում էր ճանապարհը:
Անտառը`որպես բնություն, մռայլ ու գժկամ տեսք ուներ:
Թռչունի առաջին ճիչը`որպես առաջին խոսք, չափազանց զարմացրեց մեզ:
Իսկ այդ արձակ տարածության մեջ արձանն էր`ինչպես մարդ:
Պահակը`որպես փրկիչ, որոշեց ինձ մենակ չթողնել:

  • Փորձիր ինքդ ներկայացնել մասնական բացահայտիչի կետադրության սկզբունքը:
  • Կետադրիր:

Հույները ծովերի աստված Պոսեյդոնին եզ էին զոհաբերում, որպես ջրային տարերքի հզորության խորհրդանիշ:
Քարակերտ ու կղմինդրածածկ փոքրիկ տունը, որպես շքեղ ապարանք առանձնանում էր գյուղի խարխուլ տների մեջ:Նկարահանող խցիկի մոտ անփույթ կանգնած էր Ջեկը, իբրև իր արժեքն իմացող անփոխարինելի օպերատոր:
Տուփից ուղիղ դեպի կինը դուրս թռավ թունավոր կանաչ օձը, իբրև դիպուկ նետված փետտրագնդակ:
Իբրև սուրացող շնաձկանը կպած խխունջներ, կառչել էինք վազող կենդանուց:
Լեռների ու բլուրների մեծ մասը, որպես հրաբխային ժայթքման զավակներ վեր են նետված ստորերկրյա հզոր ուժերի կողմից:

Posted in Uncategorized

Գլուխ Գ

Բացատրել բառերը

Վեհանձնություն- մեծահոգություն,  բարձրահոգի, վեհասիրտ

Շորթել-  խլել

Երաշխիք- որևէ բանի համար նախապես սահմանվող ապահովություն

Անվրեպ- չվրիպող

Նիրհել- ննջել

Կիրճ-  լեռնանցք

Կարկամել- լեզուն կապ ընկնել

Կզակ-  ստորին ծնոտի կլորավուն դուրս ընկած ծայրը

Պատվար-   պատնեշ

Շառաչ- աղմկալից ձայն

Անողոքաբար- անողոք կերպով

Տնտղել- ուշադրությամբ զննել

Քննարկենք (գրավոր կարծիքները նախօրոք պատրաստել).

Ինչքա՜ն լավ է, որ մենք ստիպված չենք սպանել աստղերին։ … Բայց ինչքան լավ է, որ ստիպված չենք սպանել արևին, լուսնին ու աստղերին։ Բավական է, որ ուտելիք ենք շորթում ծովից ու սպանում ենք մեր եղբայրներին։ — Օվկիանոսից շորթում ենք ուտելիք, իսկ լուսատուներից ի՞նչ կշորթենք: Ի՞նչ կլինի եթե ստիպված լինենք սպանել աստղերին:

Երբ ծերունին ձուկ բռնեցնա մտածեցոր այդ հսկայական ձուկը շատմարդկանց կկբավականցնի։ Ճիշտ էնա խղճում էր ձկանըբայց դաչփրկեց նրան ևծերունին ստիպված էր սպանել։ Իմ կարծիքով շատլավ էոր աստղերից ու երկնքից լուսատուներին մարդը չի կարողիջացնելթե չէ հաստատ իր կարիքների համար նրանց էլ կսպաներ ուկվերացներ երկրի երեսից։ Մարդու կողմից ոչնչանալու վտանգ չիսպառնում լուսնինարևինբայց նույնը չենք կարող ասել բնության ուկենդանական աշխարհի մասին։ Եթե մի տեղից կարելի է ուտելիքշորթելապա մադը վերացնում է ցանկացած կենդանու ու թռչնի։Կենդանուն սպանում է իր գեղեցիկ ու տաք հագուստի համարծառըկտրում է ջերմանալու համար։  Նույն բնական կարիքները հոգալուհամար մարդը կսպաներ նաև լուսատուներինառանց մտածելուորկհայտնվի սարնամանիքիմթության ու խավարի մեջ։

Աշխարհում ոչ ոք արժանի չէ նրանով սնվելու, հապա մի նայեցե՛ք՝ ինչպես է իրեն պահում և ինչպիսի վեհանձնությամբ։ — Բացատրիր վեհանձն բառի իմաստը. ինչու՞ չի կարելի նսեմացնել այն:

Հոգեկան բարձր հատկանիշներով օժտվածներողամիտ ուբարյացակամՎեհանձն –մեծահոգի,  բարձրահոգի և վեհասիրտ։

Նա անձեռնմխելի էհպարտանհնար է առանց նրա կյանքը և նաբարձր է բոլորից ու օգտակար։

Posted in Uncategorized

Հարավային Եվրոպա

  1. Բնութագրեք Հարավային Եվրոպայի աշխարհագրական դիրը, ինչպե՞ս է այն փոխվել ժամանակի ընթացքում:
  2. Որո՞նք են Հարավային Եվրոպայի երկրների տնտեսոությունների զարգացած ճյուղերը
  3. Ուրվագծային քարտեզի վրա նշել Հարավային Եվրոպայի երկրները: 

1.Հարավային Եվրոպայի աշխարհագրական դիրքը ծովային է, ընդգրկում է Պիրենյան, Ապենինյան, Բալկանյան թերակղզիները և Միջերկրական ծովի բազմաթիվ կղզիներ: Քանի որ երկրների մեծմասը գտնվում է Միջերկրական ծովի ավազանում, որոշ աշխարհագետներ այս տարածաշրջաննանվանում են նաև Միջերկրածովյան Եվրոպա:  Թեև ժամանակի ընթացքում աշխարհագրականդիրքը փոփոխվել է, բայց միշտ բարենպաստ է եղել տարածաշրջանի երկրների զարգացմանհամար, հատկապես հին ժամանակներում:

2.Հարավային Եվրոպայում զարգացած է բուսաբուծությունը և գյուղատնտեսությունը: ՀարավայինԵվրոպան աշխարհի զբոսաշրջության և հանգստի խոշոր շրջաններից է: Ունի բուսաբուծությանհամար հարմար կլիմա:

3.

Posted in Uncategorized

Մեծ Բրիտանիա և Գերմանիա

Նմանություններ
Երկուսնել գերտերություններ են, Մեծ Յոթնյակի երկրներ են
Պատկանում են հնդեվրոպական լեզվաընտանիքին 
Աշխարհագրական դիրքով
Պառլամենտական կառավարում
Արդյունաբերական երկիր են
Դեռևս ԵՄ երկիր են համարվում
Տարբերություններ
Կլիմայական պայմաններով
Գերմանիան ունի զարգացած գյուղատնտեսություն,ի տարբերություն Մեծ Բրիտանիայի 
Մեկը կղզիախումբ է, մյուսը մայրցամաքի մաս
Տնտեսությամբ 
Վարչական բաժանումներով

Posted in Uncategorized

Գլուխ Բ (մինչև՝վերջ)

Բառային աշխատանք

պրկել- Կապը՝ կապանքը ձգելով ամրացնել՝ սեղմել 

անխոնջություն- Տքնաջանություն, փութաջանուծ, հոգնաջանություն, մշտաջանություն, հարաջանություն: Տոկունություն, համառություն: Անձաձրալիություն, անձանձիրություն: 

զառամած-հին, հնամենի, զառամյալ

կռթնել- Հենվել, ապավինել

աչքակապություն-  Խաբեբայություն, Աճպարարություն 

անողորկ- Անհարթ, անհավասար, խորդուբորդ (չողորկված):

երախ- Բերան 

տնտղել- Զննել, քննել, դիտել, նայել, որոնել, փնտրել, պրպտել, հետախուզել 

լերդանալ- Թանձրանալ, մակարդվել, մածվել, մածնել, մածնանալ, դոնդողել:

կզակ- Ծնոտ, դունչ:

հանդիպակաց- Դիմացի, դեմուդեմի, հանդիմանակա:

ընդարմանալ- Թմրել, անզգայանալ, փայտանալ, կարկամել, չորանալ, զմրել:

կարկամել- Կարկամեցնել, կծկել, պրկել, կորացնել, ծռել, ծռմռկել, ծռմռել, ոլորել, գալարել, կուչ ածել, ճմել:

շեղբ- Սայր, բերան, ծայր (դանակի, ածելիիյ. 

անհողդողդ- ամուր, անշարժ, անխախտ, անսասան, անխախուտ; անփոփոխ, կայուն, անհեղ; վճռական:

տոկալ- Դիմանալ, տանել, կրել, համբերես ուժել:

Ներկայացրու ծերունու վերաբերմունքը ձկան նկատմամբ՝ մեջբերելով դրվագներ կարդացածդ հատվածից:

Համեմատիր այդ վերաբերմունքը Ջեկ Լոնդոնի «Ոսկե կիրճը» պատմվածքի հերոսի՝ ոսկու հանքի հանդեպ վերաբերմունքի հետ: Նշիր նմանություններ:

Բացատրիր՝ ինչ էր ծերունին պահանջում ինքն իրենից, ծերունու՝ իր նկատմամբ խստապահանջ վերաբերմունքի պատճառը ո՞րն էր: Կարո՞ղ ես քո սեփական փորձով համոզել մեզ այդ մեթոդի արդյունավետ լինելը:

Posted in Թարգմանություն

Իսահակ Նյուտոնի

Ֆիզիկոս, աստղագետ, մաթեմատիկոս, փիլիսոփա և աստվածաբան Իսահակ Նյուտոնը ծնվել է 1642թ.-ի դեկտեմբերի 25-ին Անգլիայի Վուլսթորփ գյուղում: Նյուտոնի հայրը՝ փոքրամարմին, սակայն շատ հաջողակ ֆերմեր Իսահակ Նյուտոնը չի ապրել մինչև որդու ծնունդը։ Տղան ծնվել էր վաղաժամ, տկար, որի պատճառով էլ երկար ժամանակ չէին համարձակվում նրան մկրտել։ Այդուհանդերձ նա գոյատևեց, մկրտվեց (1 հունվարի) և ստացավ Իսահակ անունը՝ ի հիշատակ իր հոր: Սուրբ Ծննդի  տոնի օրը ծնվելու փաստը Նյուտոնը համարում էր ճակատագրի հատուկ նշան: Չնայած նորածնի տկարությանը, նա ապրեց 84 տարի։ Հետագայում Նյուտոնի մայրը՝ Աննա Էյսքոուն նորից ամուսնացել է: Նոր ամուսնուց նա ունեցել է երեք երեխա և սկսել է ավելի քիչ ուշադրություն դարձնել Իսահակին: Տղայի հովանավորն է դարձել մորեղբայրը՝ Վիլյամ Էյսքոուն: Ժամանակակիցների վկայությամբ՝ Նյուտոնը մանկության տարիներին լռակյաց էր, ինքնամփոփ և մեկուսացած, սիրում էր կարդալ և ստեղծել տեխնիկական խաղալիքներ՝ արևային և ջրային ժամացույցներ, հողմաղաց և այլն։ Ողջ կյանքում նա իրեն միայնակ զգաց: 12-ամյա Նյուտոնին տալիս են սովորելու Գրենտեմի մոտակա դպրոցում, որտեղ նա ապրում է դեղագործ Կլարկի տանը։ Շուտով տղան ցուցաբերում է բացառիկ ունակություններ, սակայն 1659 թվականին մայրը՝ Աննան ետ է բերում նրան, և փորձում 16-ամյա որդուն պարտադրել տնային տնտեսության կառավարման աշխատանքների մի մասը։ Փորձը հաջողություն չի ունենում, քանի որ Իսահակը մնացած բոլոր զբաղմունքներից նախընտրում է գրքերի ընթերցանությունը, բանաստեղծություններ ստեղծագործելը և հատկապես տարբեր մեխանիզմների կառուցումը։ Այդ ժամանակ Աննային է դիմում Նյուտոնի դպրոցական ուսուցիչ Սթոքսը և սկսում նրան համոզել շարունակելու անսովոր ունակություններով օժտված, շնորհալի որդու ուսումը։ Այդ խնդրանքին են միանում քեռի Վիլյամը և Իսահակի գրենտեմյան ծանոթներից մեկը՝ ( դեղագործ Կլարկի ազգականը) Հեմֆրի Բաբինգտոնը, որը Քեմբրիջի Թրինթի անդամ էր։ Նրանք միացյալ ուժերով, վերջիվերջո հասնում են իրենց ուզածին։1661թվականին Նյուտոնը բարեհաջող ավարտում է դպրոցը և ուղևորվում է շարունակելու կրթությունը Քեմբրիջի համալսարանում: Մաթեմատիկական հետազոտությունների հիմնական մասը Նյուտոնը կատարել է ուսանողական տարիներին՝ 1664-66թթ.:   1664 թվականի ապրիլին Նյուտոնը, հանձնելով քննությունները, տեղափոխվում է ավագ ուսանողների ավելի բարձր կատեգորիա՝ սքոլարներ, ինչը տալիս է նրան իրավունք կրթաթոշակ ստանալու և ուսումը քոլեջում շարունակելու:  1664 թվականը Նյուտոնի կյանքում հարուստ էր նաև այլ իրադարձություններով: Նյուտոնը ապրում է ստեղծագործական վերելք, սկսում է ինքնուրույն գիտական գործունեություն և կազմում է մասշտաբային ցանկ (45 կետերից) չլուծված պրոբլեմների՝ բնության և մարդկային կյանքի: Հետագայում համանման ցանկերը մեկ անգամ չէ որ հայտնվում են նրա աշխատանքային տետրերում: Այդ նույն տարվա մարտին, վերջերս քոլեջում հիմնադրված մաթեմատիկայի ամբիոնում սկսվում են նոր դասախոսի՝ 34-ամյա Իսահակ Բաուորի դասընթացները, որը մեծ մաթեմատիկոս էր, Նյուտոնի ապագա ընկերն ու ուսուցիչը: Նյուտոնի մոտ հետաքրքրությունը դեպի մաթեմատիկան կտրուկ աճում է: Նա կատարում է իր առաջին նշանակալից մաթեմատիկական,հայտնագործությունը.երկանադամիտարալուծումը  կամավոր  ռացիոնալ ցուցչի համար նախատեսված (ներառյալ բացասականները), իսկ նրա միջոցով անցնում է իր գլխավոր մաթեմատիկական մեթոդին՝ Ֆունկցիայի տարալուծմանն անվերջ շարքում : Տարեվերջին Նյուտոնը դառնում է բակալավր: Աշխատելով լուծել որոշակի աստղագիտական խնդիրներ՝ Նյուտոնն առաջինն է կառուցել հայելային աստղադիտակ՝ ռեֆլեկտոր: Դրանով հետագայում աստղագետները հայտնաբերեցին գալակտիկաներն ու կարմիր շեղման երևույթը: Ընդհանրացնելով ֆիզիկայի և աստղագիտության բնագավառում իր կատարած հետազոտությունները՝ Նյուտոնն ստեղծել է տարածության և ժամանակի նոր պատկերացումներ, որոնք կազմում են դասական ֆիզիկայի հիմքը: Նյուտոնի աշխատությունների գիտական հենքն ու ստեղծագործական ոգեշնչողները եղել են մեծամասամբ ֆիզիկոսններ Գալիլեյը. Դեկարտը ևԿեպլերը  : Նյուտոնը ավարտում է նրանց աշխատանքները՝ միավորելով աշխարհի ունիվերսալ համակարգը: Քիչ, սակայն էական ազդեցություն են թողնում այլ մաթեմատիկոսներ և ֆիզիկոսներ՝Էվկլինդեսը, Ֆերմանը, Հյուգենսը,Վալենսը և նրա անմիջական ուսուցիչ Բարոուն:

1665 թվականի սկզբին ես գտա մոտեցված շարքերի մեթոդը և կանոնը կամայական աստիճանի երկանդամի ձևափոխումը այդպիսի շարքի … Նոյեմբերին ստացա ֆլյուկսի ուղիղ մեթոդը (դիֆերենցիալ հաշվարկ). հաջորդ տարվա հունվարին ես ստացա գույների տեսությունը, իսկ մայիսին անցա ֆլյուկսի հակադարձ մեթոդին [ինտեգրալ հաշվարկ]… Այդ ժամանակ ես ապրել եմ իմ երիտասարդության լավագույն շրջանը, և ամենից շատ հետաքրքրվում էի մաթեմատիկայով և (բնական) փիլիսոփայությամբ, քան երբևէ չեղավ հետագայում:


Սակայն նրա ամենակարևոր հայտնագործությունն այդ տարիներին եղավ տիեզերական ձգողականության օրենքը: Հանրահայտ լեգենդն կա այն մասին, թե ձգողականության օրենքը Նյուտոնը բացահայտել է` հետևելով ծառի ճյուղից խնձորի անկմանը։ Առաջին անգամ «Նյուտոնի խնձոր» արտահայտությունը մանրակրկիտ նշում է Նյուտոնի կենսագիր Վիլյամ Ստյուկլին:

Իսահակ Նյուտոնը մահացել է 1727թ.-ի մարտի 20-ին Մեծ Բրիտանիայում:

Posted in Uncategorized

Հաշվարկներ ըստ բանաձևերի

Գործնական աշխատանք`հաշվարկներ ըստ բանաձևերի

1.Նյութի անվանումը Na-ի կարբոնատ:

2.Ինչ տարրերից է կազմված տրված նյութը՝ Na-նատրիում, C-ածխածին, O-թթվածին: 


3.Քանի ատոմ ամեն մի տարրից կա տվյալ նյութի մոլեկուլում՝ 1 մոլեկուլում կա՝ 2 Na, 1 C, 3 O: 

4. Հաշվել՝Mr Mr(Na2CO3)=23*2+12+3*16=46+12+48=106:

 5. Հաշվել տարրերի զանգվածային հարաբերությունները` m(Na):m(C):m(O)=46:12:48 

6..Հաշվել տարրերի զանգվածային բաժինները`

w(Na)=46/106*100%=43%

w(C)=12/106*100%=11%

w(O)=100-54=46%

7.Նյութը բարդ է, թե պարզ-բարդ


8.Հաշվել մեկ մոլեկուլի զանգվածը